Author: Romana Oosterbeek

Fietspad 4 zondagen open in 2019

Rijkswaterstaat stelt in 2019 het fietspad op de Afsluitdijk nog vier zondagen open. Dit is de uitkomst van gesprekken tussen Rijkswaterstaat en belangenorganisaties van fietsers en wandelaars.

Rijkswaterstaat werkt tot 2023 aan de versterking en vernieuwing van de Afsluitdijk. Veel werkzaamheden worden vanaf het water uitgevoerd, daar door kan de Afsluitdijk open blijven voor het wegverkeer. Dit is van groot belang voor de bereikbaarheid van het noorden van Nederland. Het fietspad kan echter niet veilig open blijven. Rijkswaterstaat zet daarom de Afsluitdijk-fietsbus in om langzaam verkeer veilig naar de overkant te brengen.    

Veel wandelaars, recreatieve fietsers en wielrenners willen de Afsluitdijk op eigen kracht trotseren. Speciaal voor hen wordt het fietspad deze zomer vier zondagen open gesteld. In overleg met de aannemer en de diverse belangenorganisaties is bepaald om welke zondagen het gaat.

Data
De zondagen dat de Afsluitdijk open gesteld wordt voor fietsers zijn:
Zondag 23 juni. Dit is in de buurt van de langste dag wat voor veel wielrenners een belangrijke dag is. 
Verder: zondag 21 juli, zondag 4 augustus en zondag 18 augustus, op deze laatste datum wordt de IJsselmeer Challenge gereden.

Informatie fietsbus en veel gestelde vragen 

Kamerbrief

 

Is de Afsluitdijk straks klaar voor een superstorm?

De komende jaren wordt de Afsluitdijk versterkt. De 32 km lange dijk, die eigenlijk een dam is, wordt onder meer voorzien van een nieuwe bekleding aan Waddenzeezijde. Maar voordat het zover is, wordt eerst getest of de nieuwe bekleding een superstorm van eens in de 10.000 jaar kan weerstaan. De testen vinden plaats in de Deltagoot, een langgerekte waterbak van 300 meter lang en 5 meter breed waarin grote golven kunnen worden opgewekt. Hoe dat in zijn werk gaat, is te zien in de film.

Verschillende golfcondities

Kennisinstituut Deltares test hoe stabiel de nieuwe bekleding is die op verschillende delen van de dijk komt te liggen. Ook test Deltares hoeveel water er over de dijk komt bij een superstorm en of dat voldoet aan de normen. Dit doen ze in de Deltagoot op haar campus in Delft: een van de grootste en krachtigste golfgoten ter wereld. Op een schaal van 1:3 worden karakteristieke stormscenario’s gesimuleerd. De testen vinden plaats in opdracht van Rijkswaterstaat en Levvel (BAM, Van Oord en Rebel), het bouwconsortium dat de Afsluitdijk gaat versterken en verantwoordelijk is voor het ontwerp van de nieuwe bekleding.

Mark Klein Breteler, onderzoeker Deltares: “De Deltagoot is bij uitstek geschikt voor dit onderzoek omdat hierin de werkelijkheid van een extreme storm heel natuurgetrouw kan worden nagebootst. Dit maakt het mogelijk het ontwerp nauwkeurig te optimaliseren, waarmee we bereiken dat het beter en goedkoper wordt.”

Verschillende type blokken

Tussen augustus en november 2018 is het deel van de Afsluitdijk getest dat tussen Kornwerderzand en de Friese kust ligt. Hier wordt zowel op het boven- als ondertalud gewerkt met een nieuw soort steenzetting: het Quattroblock. Tot en met mei 2019 wordt het deel tussen Den Oever en Kornwerderzand getest. Omdat de golfbelasting hier hoger is, wordt op het ondertalud het innovatieve Levvel-bloc, ook wel XblocPlus, toegepast. Deze 6,5 ton zware, betonnen elementen zijn speciaal voor de Afsluitdijk ontwikkeld.
Carlos Mollet, projectdirecteur Levvel: “Door de vormgeving is het blok niet alleen snel en veilig te plaatsen, het levert ook een besparing van 200.000 m3 beton. Dat is omgerekend 40.000 ton minder CO2-uitstoot, een reductie van maar liefst 56% ten opzichte van alternatieve oplossingen.”
Het eerste Quattroblock wordt al medio april geplaatst. De plaatsing van de Levvel-blocs start in het eerste kwartaal 2020. De blocs worden vanaf oktober 2019 gemaakt in een speciaal daarvoor gebouwde fabriek in Harlingen.

Gouden driehoek

Nederland heeft wereldwijd een toonaangevende positie op het gebied van watermanagement. Het samen optrekken en bundelen van kennis van een onafhankelijk kennisinstituut, de overheid en het bedrijfsleven draagt bij aan het behouden en versterken van deze positie. Dit komt de BV Nederland als exportproduct ten goede. Daarom wordt de samenwerking tussen Deltares, Rijkswaterstaat en Levvel ook wel de gouden driehoek genoemd.

Vernieuwd toonbeeld van de Nederlandse waterbouw

De Afsluitdijk is al decennia een toonbeeld van de Nederlandse waterbouwkunde. De lange dijk beschermt sinds 1932 grote delen van Nederland tegen overstroming vanuit de Waddenzee. Inmiddels, na bijna 90 jaar is de dijk aan vernieuwing toe. Bouwconsortium Levvel zal de versterking van de Afsluitdijk in opdracht van Rijkswaterstaat ontwerpen, bouwen, financieren en onderhouden. De bouwwerkzaamheden starten in april 2019 en duren tot eind 2022.

De Afsluitdijk van schapenhouder Tigchelaar

Bijna een kwart eeuw weidt boer Tigchelaar (73 jaar) zijn schapen op de Afsluitdijk. Een kudde van zo’n honderd dieren van het ras Rouge de L’Ouest. Daar komt met de komst van de nieuwe inrichting van de dijk een eind aan. De schapen kunnen er dan niet meer grazen omdat er geen nieuw hekwerk terugkomt. We blikken met boer Tigchelaar met een lach en een traan terug op de fantastische tijd. Tigchelaar: “Ik ben altijd buiten in de frisse lucht. Het is een fantastisch mooi gebied met prachtige vergezichten: zon op het water en zeiltjes aan de horizon. Het is mijn dijk; ik ben er altijd vrij.”

Nu zo’n 24 jaar geleden hoorde Tigchelaar dat hij in aanmerking kwam om z’n schapen op de Afsluitdijk op grond van Rijkswaterstaat te beweiden. “Daar had ik wel oren naar. Ik pachtte toen al zo’n twintig jaar een aantal percelen van het Wetterskip Fryslân op de Waddendijk bij Zurich. De percelen sloten precies aan op de stukken grond op de Afsluitdijk. Dat kwam dus voor de beweiding goed uit en het betekende ook een uitbreiding van mijn schapenhouderij.”

“Ik heb sindsdien altijd zo’n honderd schapen gehad. Ook nu kan ik die op mijn leeftijd nog wel aan”, zegt Tigchelaar lachend. “Het zijn vleesschapen, maar hier krijgen we ze niet echt vet. Het voedsel op de dijk is daarvoor wat te schraal. Dus op een gegeven moment neemt een andere veehouder ze over. Daar worden ze vetgemest en vervolgens naar Frankrijk vervoerd. Daar is veel vraag naar schapenvlees. Ik doe dus eigenlijk het voorbereidende werk.

Aandacht voor het landschap

“Op de Afsluitdijk doe ik het beheer en onderhoud van het land voor het grootste deel zelf. Ik houd het gras levend en gezond. Vooral in een periode van droogte, zoals afgelopen zomer, vraagt dat veel aandacht. Niet teveel maaien is mijn advies. Het gras is beter tegen de hitte bestand wanneer het wat langer is. En met kunstmest moet je helemaal voorzichtig zijn met de zon en de hitte; dan verbrandt het nog veel sneller. Beheer en onderhoud omvat daarnaast natuurlijk de strijd tegen de honderdduizenden distels en het opruimen van alle troep die aanspoelt. Van papier en plastic, tot potten verf en flessen verfverdunner. Er is ook wel eens een hele lading sigaretten aangespoeld; het zag zwart van de pakjes.”

Het moet een eerlijke dijk blijven

“Ik ga het missen, de schapen hier hoeden, de wilde ruimte en het gevoel van vrijheid. Maar de dijk moet versterkt, het is een noodzakelijkheid.” Tigchelaar maakt zich zorgen over de manier waarop we met de aarde omgaan. Niet alleen als het gaat om de rotzooi die aanspoelt, maar ook om horizonvervuiling, vertelt hij: “Met windmolens heb ik niets. Ik vind dat zonde van het uitzicht. We moeten veel voorzichtiger omgaan met de ruimte en het laatste stukje natuur dat we nog hebben. En nu de Afsluitdijk versterkt wordt, hoop ik dat dat gebeurt zonder er van alles op te zetten, zonder al te veel tierelantijntjes. Het moet geen speeltuin of feestterrein worden. De Afsluitdijk is een eerlijke dijk en ik hoop dat het een eerlijke dijk blijft.”

Bouw fabriek Levvel-blocs in Harlingen

De Afsluitdijk wordt tussen Kornwerderzand en Den Oever versterkt met ruim 75.000 betonnen elementen, zogenoemde Levvel-blocs, ook wel XblocPlus. Aannemerscombinatie Levvel (BAM, Van Oord en Rebel) gaat de blokken maken in een fabriek in Harlingen. Ze worden per schip vervoerd naar de Afsluitdijk en vanaf het water geplaatst, om hinder voor het wegverkeer zo veel mogelijk te voorkomen. BAM en Van Oord hebben van Port of Harlingen een braakliggend terrein van ongeveer 10 hectare aan de Lange Lijnbaan in de Industriehaven gehuurd. Dit terrein wordt momenteel ingericht als werklocatie en de onderdelen van de fabriek worden opgebouwd. Vanaf september begint het proefdraaien. Levvel verwacht vanaf oktober 2019 de eerste Levvel-blocs te maken.

Demontabele fabriek

De fabriek wordt op dit moment opgebouwd en de benodigde onderdelen voor het maken van de Levvel-blocs worden ingekocht en op hun plek gezet. Denk aan een loods van circa 4.000 m2, een productiecarrousel voor een geautomatiseerde productie van de blokken, een betoncentrale, opslagsilo’s en -depots voor zand, grind en cement en een grote portaalkraan. Als alle Levvel-blocs zijn gemaakt, worden deze onderdelen gedemonteerd en elders ingezet. Het terrein wordt vervolgens in oorspronkelijke staat terug geleverd aan Port of Harlingen.

Carrousel met betonblokken

De Levvel-blocs worden gemaakt met een carrousel waarin meer dan honderd stalen mallen rond draaien. De toepassing van een productiecarrousel voor betonnen waterbouwblokken is bijzonder: dit is wereldwijd de vierde keer dat het wordt toegepast. De mal wordt volgegoten met beton en na het uitharden wordt de mal verwijderd. Eén medewerker bedient de cementaanvoer en twee medewerkers begeleiden het bekisten en ontkisten van de mal. De lege mallen worden geïnspecteerd, restjes cement worden verwijderd en klaargemaakt voor de volgende betonstort op de carrousel. Ongeveer iedere negen minuten wordt er een blok gemaakt, minimaal honderd 100 blokken per dag. In totaal houdt een team van drie medewerkers de productie in de fabriek draaiende. Dit wordt aangevuld door medewerkers die op het werkterrein diverse werkzaamheden uitvoeren om alles in goede banen te leiden.

Gechipt “geboortekaartje”

Elk Levvel-bloc wordt tijdens het productieproces voorzien van een zogenaamde RFID-chip. Dit staat voor Radio Frequency Identification: een manier om via radiosignalen een object te identificeren. Deze digitale informatiedrager wordt in de carrousel mee gestort in het blok. De barcode van de chip wordt tijdens productie, vervoer en plaatsing uitgelezen. Zo zijn de betonnen eenheden te detecteren en traceren en onderwerpen zoals samenstelling van grondstoffen, productiedatum en -tijd op de dijk te achterhalen. Ieder blok krijgt dus als het ware een “geboortekaartje”. Bij eventuele problemen kan deze informatie helpen de oorzaak te achterhalen.

Voldoende voorraad bij depot én Afsluitdijk

De Levvel-blocs worden via een opening in de loods door een grote kraan overgebracht naar het opslagdepot. In het verlengde van het depot komt een insteekhaven waar schepen in- en uit kunnen varen. Dezelfde kraan laadt de schepen met blokken. Om ervoor te zorgen dat de 75.000 blokken vlot worden vervoerd, zijn er altijd meerdere schepen in de weer. Eén daarvan voorziet de ‘Titan’, de kraan die de blokken op de Afsluitdijk gaat plaatsen, van voldoende blokken, één is onderweg (volgeladen richting de dijk of leeg weer terug) en één wordt geladen bij het depot.

Bezoek aan de fabriek

Zaterdag 15 juni 2019 kun je tijdens de Dag van de Bouw de fabriek in Harlingen bezoeken. Houd de website in de gaten voor de officiële aankondiging met meer informatie.

 

Afsluiting fietspad Afsluitdijk per 1 april 2019

Rijkswaterstaat sluit het fietspad op de Afsluitdijk af van 1 april 2019 tot 1 april 2022 in verband met de grootschalige versterking van de Afsluitdijk. Dit gebeurt afwisselend tussen Den Oever-Breezand en Den Oever-Kornwerderzand. Voor voetgangers en (brom)fietsers wordt vervangend vervoer geregeld.

Veilig werken

Bouwconsortium Levvel (BAM, Van Oord en Rebel) werkt in opdracht van Rijkswaterstaat tot en met 2022 aan de versterking van de Afsluitdijk. De veiligheid voor weggebruikers én voor de mensen die het werk uitvoeren staat voorop. Om het werk aan de kant van de Waddenzee veilig te kunnen uitvoeren is deze maatregel noodzakelijk.

Afsluitingen 2019

De momenten waarop een deel van het fietspad is afgesloten in 2019 (het overzicht afsluiting fietspad 2020 tot 1 april 2022 volgt later dit jaar):
April-juni: Den Oever – Breezanddijk
Juni-december: Den Oever – Kornwerderzand
December-januari: Den Oever – Breezanddijk
(klik op de afbeelding onderaan dit artikel voor het overzicht in beeld)

Afsluitdijk-fietsbus

Voetgangers en (brom)fietsers kunnen tijdens de afsluiting van het fietspad kosteloos gebruik maken van een fietsbus, daarin kunnen we ook (brom)fietsen vervoeren. De bus rijdt eens per uur. Per bus kunnen ongeveer 15 fietsen en 25 personen worden vervoerd.

Dienstregeling

De dienstregeling maken we voor 1 april bekend via deze website.

Locatie haltes

Bij Den Oever, het Monument, Breezanddijk en Kornwerderzand komen haltes. De exacte locaties van deze haltes maken we voor 1 april bekend.

Minder-validenvoertuigen

Vanwege de afmetingen is het niet mogelijk gesloten minder-validenvoertuigen (bijvoorbeeld een Canta) in de fietsbus te vervoeren. Voor minder-valide gebruikers van een dergelijk voertuig zoeken we per geval in overleg naar een geschikte oplossing. Daarvoor kunt u contact opnemen met Loket Afsluitdijk. Open mindervalidenvoertuigen, de zogenaamde scootmobielen, kunnen we wel meenemen in de fietsbus.

Waarom is de afsluiting nodig?

De afsluiting van het fietspad is nodig voor de bouw van extra spuisluizen, pompen en de renovatie van de dammen bij Den Oever. Maar ook voor het veilig aanbrengen van nieuwe bekleding over de hele dijk én voor de renovatie van de spuicomplexen en fietsbruggen. Tegelijkertijd werkt Windpark Fryslân aan de bekabeling van een windmolenpark in het IJsselmeer bij Breezanddijk. Ook hiervoor is het nodig om het fietspad af te sluiten.

Definitieve situatie

Na 1 april 2022 kunt u weer gebruik maken van het bestaande fietspad. Ook komt er over de hele lengte van de Afsluitdijk een nieuw fiets- en wandelpad aan de kant van de Waddenzee. Dit nieuwe pad leggen we de komende jaren aan.

Loket Afsluitdijk

Sinds 1 januari 2019 is er een gezamenlijk Loket Afsluitdijk voor meldingen of vragen over de Afsluitdijk. Dit Loket Afsluitdijk is een initiatief van Rijkswaterstaat en het samenwerkingsverband De Nieuwe Afsluitdijk. Ook Windpark Fryslân is aangesloten bij dit gezamenlijke meldingenloket. Het loket is bereikbaar via het telefoonnummer 0800-6040 en loket@deafsluitdijk.nl

Oefening: explosieven op de Afsluitdijk

Tijdens graafwerkzaamheden rond de sluis bij Kornwerderzand ontploft een zwaar explosief. Het gevolg: grote ravage, zeker 10 gewonden, lange files op de snelweg en ook het vaarverkeer ligt stil. En er liggen nog meer bommen in de grond… Met dit scenario oefenden Veiligheidsregio Fryslân en Rijkswaterstaat op donderdag 28 februari 2019 op een mistige Afsluitdijk.

Realistisch scenario

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn veel explosieven in en rond de Afsluitdijk terecht gekomen. Door Rijkswaterstaat is grondig onderzocht waar bommen en granaten zouden kunnen liggen, maar desondanks is het nog best mogelijk dat er bij werkzaamheden op de dijk een explosief wordt aangetroffen. De hulpverleningsdiensten oefenden dit scenario daarom samen met Rijkswaterstaat, waarbij ze voor verschillende dilemma’s kwamen te staan. “Lukt het om alle slachtoffers zo snel mogelijk in veiligheid te brengen zonder daarbij de veiligheid van de hulpverleners in gevaar te brengen?,” vertelt Christiaan Bruggen, oefenleider bij Veiligheidsregio Fryslân. “En is het nodig om voor de ontmanteling van de bom grote verkeersaders af te sluiten, of is dat te vermijden?”

Elkaar weten te vinden en vertrouwen hebben

Het doel van de oefening is om alle plannen van te voren af te stemmen en te beoefenen in de praktijk. Gaat alles werken zoals bedacht en weten partijen elkaar te vinden met de juiste verwachtingen? De oefening is op procedures en procesniveau. Het scenario wordt nagebouwd in een virtuele omgeving en op basis daarvan worden er beslissingen genomen en crisisteams in werking gezet. “Daarna bekijken we wat we kunnen verbeteren en misschien zelfs versimpelen,” aldus Patrick Elferink, oefenleider bij Rijkswaterstaat. “Maar in de voorbereiding hebben we al een mooi resultaat: alle partijen hebben elkaar ontmoet. En dat is zeker ook bij incidenten en crises belangrijk. Elkaar weten te vinden en vertrouwen in elkaars processen.”

Meekijken

Vanuit het Afsluitdijk Wadden Center konden bestuurders van de gemeenten Hollands Kroon en Súdwest-Fryslân achter de schermen meekijken met de oefening. Ook maakten ze van de gelegenheid gebruik om de onderlinge contacten te verstevigen. Daarnaast hebben de bestuurders verschillende aan dit incident gekoppelde dilemma’s met elkaar besproken.

Succesvolle oefening

Elferink kijkt terug op een geslaagde oefening. “Het is altijd spannend of het scenario goed wordt ontvangen en of het ook realistisch genoeg is. Maar ik kijk daar vol tevredenheid op terug.” Dat wordt volledig beaamd door Bruggen: “De samenwerking verliep heel soepel en er is goed gebruik gemaakt van elkaars expertise. De meeste deelnemers aan de oefening kenden elkaar niet, maar het was net alsof ze al jaren met elkaar werkten. Een compliment voor alle deelnemers!” Ook de deelnemers zelf waren enthousiast. “Het was een mooi scenario en goed om elkaar in zo’n oefening te zien,” vertelt Ingrid Weert, voorlichter bij Brandweer Fryslân. “We hebben elkaar goed ondersteund, echt samengewerkt.”

Versterking van de Afsluitdijk

Rijkswaterstaat werkt de komende jaren aan het versterken van de Afsluitdijk. De Afsluitdijk beschermt sinds 1932 grote delen van Nederland tegen overstroming vanuit zee en het IJsselmeer. Na ruim 85 jaar is de dijk aan vernieuwing toe. De dijk wordt niet veel hoger, wel sterker. Om meer IJsselmeerwater te kunnen afvoeren naar de Waddenzee, komen bij Den Oever extra spuisluizen en worden er pompen ingebouwd. Rijkswaterstaat werkt tot en met 2022 aan de vernieuwing van de Afsluitdijk.

Meer weten?

Wat gebeurt er tijdens een crisis?

 

Afsluitdijk (A7) binnenkort in avond en nacht afgesloten voor testen bruggen

Rijkswaterstaat voert in de avonden en nachten van 18 tot en met 20 februari en op 25 en 26 februari testen uit aan de bruggen in de Afsluitdijk. Het weg- en scheepvaartverkeer is tijdens de werkzaamheden gestremd tussen 22.00 en 05.00 uur en er gelden omleidingsroutes voor het wegverkeer in beide richtingen. Rijkswaterstaat adviseert de weggebruiker rekening te houden met een extra reistijd van circa 60 minuten.

De afgelopen weken zijn er werkzaamheden uitgevoerd om de draaibruggen in de Afsluitdijk veilig te kunnen blijven bedienen zoals plaatsing van extra camera’s. Dit is nodig omdat geconstateerd is dat de informatieoverdracht tussen de verschillende bedienings- en besturingssystemen niet optimaal functioneert. Deze werkzaamheden zijn uitgevoerd zonder hinder voor het verkeer. Rijkwaterstaat moet nu testen uitvoeren om zicht te krijgen op de nog benodigde werkzaamheden voor een structurele oplossing en de duur daarvan. Deze testen vinden plaats in de avonden en nachten om de hinder voor het verkeer zoveel mogelijk te beperken.

Voor het testen van de bruggen is het nodig de weg en vaarweg in de avond en nacht af te sluiten:

Lorentz bruggen:
Maandag 18 februari van 22.00 tot 05.00 uur
Dinsdag 19 februari van 22.00 tot 05.00 uur
Woensdag 20 februari van 22.00 tot 05.00 uur

Stevin bruggen:
Maandag 25 februari van 22.00 tot 05.00 uur
Dinsdag 26 februari van 22.00 tot 05.00 uur

Loket Afsluitdijk
Sinds 1 januari  is er een gezamenlijk Loket Afsluitdijk voor meldingen of vragen over de Afsluitdijk. Dit Loket Afsluitdijk is een initiatief van Rijkswaterstaat en het samenwerkingsverband De Nieuwe Afsluitdijk. Ook Windpark Fryslân is aangesloten bij dit gezamenlijke meldingenloket.

Het loket is bereikbaar via het telefoonnummer 0800-6040 en emailadres mailto:loket@deafsluitdijk.nl

Project Afsluitdijk
Los van deze werkzaamheden wordt de Afsluitdijk de komende jaren versterkt. Dit is nodig om ons land ook in de toekomst te beschermen tegen overstromingen.

Project Afsluitdijk ontvangt Duurzaamheidsparel

Op de Infratech-beurs in Ahoy Rotterdam op 15 januari jl. hebben Rijkswaterstaat en Levvel een duurzaamheidsparel ontvangen voor het project Afsluitdijk. Deze parel is een waardering voor projecten die een voorbeeld zijn op het gebied van duurzaamheid. De prijs is een initiatief van het samenwerkingsverband duurzaam Grond, Weg en Waterbouw (GWW).

Begin 2017 is de Green Deal Duurzaam GWW ondertekend door opdrachtgevers, opdrachtnemers, kennisinstellingen, toeleveranciers en adviesbureaus, in totaal ruim 60 partijen uit de sector. De partijen zijn divers en komen uit de gehele sector, maar ze zijn allen gelijkgestemd. Het is een unieke samenwerking, met als doel het naar een hoger plan tillen van duurzaamheid in de sector. Tijdens Infratech werd project Afsluitdijk in het zonnetje gezet met een duurzaamheidsparel. De prijs werd uitgereikt aan Carlos Mollet (Levvel) en Joost van de Beek (Rijkswaterstaat).

De Afsluitdijk wordt tussen 2019 en 2023 versterkt over de gehele lengte van 32 kilometer. Ook wordt de capaciteit vergroot om overtollig water af te voeren uit het IJsselmeer naar de Waddenzee. Daarvoor worden er extra spuisluizen gemaakt in Den Oever en worden er grote pompen ingebouwd die bij extreem weer grote hoeveelheden water in korte tijd kunnen afvoeren.  

Bij het project Afsluitdijk is op verschillende manieren aandacht besteed aan duurzaamheid. Voor  de speciaal ontwikkelde Levvel-blocs waarmee de dijk wordt versterkt is veel minder beton nodig dan voor vergelijkbaar materiaal voor dijkversterkingen. Dat lijdt tot een CO2-reductie van 54%. Voor het afvoeren van water heeft Levvel een slim ontwerp ontwerp gemaakt: een combinatie van spuien en pompen. Door optimaal gebruik te maken van de getijden worden de pompen alleen ingezet als het echt niet anders kan. Daardoor is er bijna 10x minder stroom nodig dan oorspronkelijk was voorzien. De energie die nodig is wordt lokaal gewonnen met een zonnepark nabij Den Oever. Ook bij aanleg van het tijdelijke kantoor en de fabriek waarin Levvel-blocs worden geproduceerd wordt gebruik gemaakt van principes van (circulair) hergebruik. Ook wil het project een vliegwiel zijn voor de lokale economie en een bijdrage leven aan lokale werkgelegenheid voor mensen met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt.

Carlos Mollet: ‘Vanaf begin van het project was duidelijk dat Rijkswaterstaat in dit project duurzaamheid als een van de belangrijkste pijlers zag. We zijn uitgedaagd om tot het uiterste te gaan en om in ons ontwerp duurzaamheid op alle punten mee te nemen. We zijn trots met de waardering die we met deze parel krijgen.’

Joost van de Beek: ‘Met de teams van Levvel en Rijkswaterstaat is afgelopen jaren hard gewerkt aan dit mooie project. Deze parel is een belangrijke waardering voor deze teams. Ik hoop dat we hebben laten zien dat duurzaamheid iets is dat je hier en nu in praktijk kan en moet doen. De aanpak duurzaam GWW heeft ons hierbij heel goed geholpen en kan voor elk project een betekenisvolle rol spelen.’

 

Vier zuilen vormen een Quattroblock

Om de Afsluitdijk te versterken wordt onder meer de dijk aan de Waddenzeezijde opnieuw bekleed. Naast het Levvel-bloc, een speciaal voor de Afsluitdijk ontwikkeld betonnen element, wordt hiervoor gebruik gemaakt van het Quattroblock. Het Quattroblock is een innovatieve steenzetting die voor het eerst wordt toegepast op de Afsluitdijk. Het is een doorontwikkeling van de Basaltonzuil: een 6 tot 9-kantig betonnen element dat het natuursteen basalt nabootst. In vergelijking met alternatieven heeft het Quattroblock in het hele levensduurproces van de winning van het materiaal tot de uiteindelijke sloop – minder effect op het milieu. In totaal wordt 700.000 m2 dijk bekleed met dit type steenbekleding.

Verbinding zorgt voor stabiliteit

Het Quattroblock wordt tussen Den Oever en Kornwerderzand toegepast op het boventalud en tussen Kornwerderzand en de Friese kust op zowel het boven- als ondertalud van de dijk aan Waddenzeezijde. Uiteindelijk wordt 700.000 m2 van het dijklichaam versterkt met deze steenzetting. De naam ontleent zich aan zijn vorm waarbij vier zuilen met elkaar zijn verbonden. Het Quattroblock is op schaal getest in de Deltagoot van Deltares, een onafhankelijk kennisinstituut op het gebied van waterbouw. De resultaten hebben aangetoond dat het Quattroblock 40% stabieler is dan de bestaande Basaltonzuil. Daardoor kan in het ontwerp van de Afsluitdijk een relatief lage zuilhoogte worden toegepast, wat grote voordelen heeft ten aanzien van onder andere duurzaamheid, kosten en uitvoerbaarheid. Door een afwisselend gebruik van lage en hoge zuilen worden ribbels op het talud gecreëerd, waardoor de overslag van water over de dijk wordt teruggebracht en de kruinverhoging relatief beperkt kan blijven.

250 nieuwe werkplekken voor Levvel

Bouwconsortium Levvel (BAM, Van Oord, Rebel) bereidt de werkzaamheden voor de versterking van de Afsluitdijk voor. Op de dijk worden meerdere werkterreinen ingericht en langs de A7 in Den Oever is een tijdelijk kantoor gebouwd. Er komen 250 werkplekken en vierhonderd parkeerplaatsen Bij de bouw van het kantoor is veel aandacht voor duurzaamheid. Vanaf februari/maart 2019 nemen de eerste medewerkers hun intrek in het gebouw.

Duurzaam bouwen begint bij de werkplek

Het kantoor is circulair gebouwd. Bekijk hier de video over de bouwwijze. Dat betekent dat het gebouw na afronding van het project wordt gedemonteerd en dat de onderdelen elders opnieuw worden gebruikt. Voor de verlichting in het gebouw zijn LED-lampen gebruikt en voor de klimaatbeheersing wordt gewerkt met warmtepompen. Op het parkeerterrein is amberkleurige solar LED-verlichting aangebracht met deels amberkleurig licht, waardoor het niet storend is voor de vleermuizen die in de omgeving leven. Het hekwerk, de bestrating en het transformatorstation voor elektriciteit zijn blijvend. Het terrein wordt namelijk na demontage van het kantoor gebruikt voor het zonnepark. De energie die dit park gaat opwekken, compenseert de energie die nodig is voor de pompen in de gemalen die in Den Oever worden gebouwd.

 Hotelschip Zuiderhaven Den Oever

Op vijfhonderd meter afstand van het kantoor, op de Noorderdijkweg in de Zuiderhaven in Wieringerwerf, komt een accommodatieschip te liggen. Honderd kantoor- en bouwplaatsmedewerkers die op grote afstand van de werkzaamheden wonen, kunnen hier overnachten. Vanaf januari 2019 vinden de voorbereidende werkzaamheden plaats. Er moeten bijvoorbeeld aanmeervoorzieningen komen en aansluitingen op het riool, drinkwater en elektriciteit. Ook wordt het terrein bij het schip zo ingericht dat mensen het schip veilig kunnen bereiken en bevoorraden.

 

 

Onderhoudsteam Levvel aan de slag

Het vervangen van kapotte verlichting langs de weg, het herstellen van de geleiderail na een aanrijding en het op diepte houden van de voorhavens; het is slechts een kleine greep uit de taken die op het bord liggen van het onderhoudsteam van Levvel.

Onderhoudsperiode

Gerard van Urk (werkvoorbereider/uitvoerder) en Peter van der Molen (schouwer) maken beiden deel uit van het onderhoudsteam van bouwconsortium Levvel (BAM, Van Oord en Rebel). Sinds 12 oktober van dit jaar is Levvel verantwoordelijk voor het onderhoud van de Afsluitdijk en blijft dat tot het jaar 2048.`Dat is nog 25 jaar ná de versterking van de Afsluitdijk, die Levvel tot en met 2022 ook gaat uitvoeren”, legt Van Urk uit. Het is ontzettend belangrijk om nauw contact te hebben met de ontwerpers en de bouwers. Alles wat zij op papier zetten en realiseren moeten wij als onderhoudsteam voor een lange tijd in stand houden.”

Oren en ogen van onderhoudsteam

Sinds 12 oktober controleert Peter van der Molen met een collega-schouwer de situatie op en aan de Afsluitdijk. Peter is via het werkgelegenheidsproject op de Afsluitdijk aan het werk. “Een leek denkt wellicht dat ik als schouwer alleen maar over de Afsluitdijk heen en weer rijd. Maar ik ben voortdurend op zoek naar dingen die om herstel vragen of verbetering nodig hebben. Zo leer je elke vierkante meter van het gebied kennen. Als schouwer ben je eigenlijk de ogen en oren van het onderhoudsteam. Wat wij zien koppelen we aan uitvoerder Gerard terug. Hij besluit hoe het probleem moet worden aangepakt. Soms gaat het om zaken die binnen een kort tijdsbestek opgelost moeten zijn. Als het gaat om kleine en simpele zaken pakken we zelf de gereedschapskist erbij.”

Controles van verlichting en borden

Het werk en de planning van de schouwers wordt bijgehouden in een systeem. Van der Molen: “We lopen onder andere de openbare verlichting en seinen na en controleren de bermen en de verzorgingsplaatsen. Ook de verkeersborden worden regelmatig onder de loep genomen: staan ze nog recht, zijn ze nog reflecterend en niet verbleekt? Het is een enorme waslijst aan zaken die de aandacht vragen.”

Verwachte drukte na stormseizoen

Van Urk: “We ervaren het nog als relatief rustig want in het stormseizoen (oktober – april) mag er niet aan de dijk gewerkt worden. Tot aan de start van de werkzaamheden voor de versterking van de dijk in april 2019 wordt er voornamelijk gewerkt aan het inrichten van de werkterreinen. Na de start wordt het een stuk drukker. Er mag geen rondslingerend bouwafval te vinden zijn en de dijk moet toegankelijk blijven. Voor de gebruikers van de Afsluitdijk, voor het bouwpersoneel maar ook voor de hulpdiensten. De puzzel die nu al uit een heleboel kleine stukjes bestaat, zal daardoor nog net wat ingewikkelder worden. Het is gelukkig wel een heel mooie puzzel.”

Aanvullend Rijksinpassingsplan Afsluitdijk in procedure

Op het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk wordt een aanvulling in procedure gebracht. Daarin is het gebied van het Rijksinpassingsplan met de bestemming Water – Waterkering enkele punten iets verruimd.

Rijkswaterstaat heeft de uitvoering van het project Afsluitdijk in maart j.l. gegund. Opdrachtnemer Levvel heeft het ontwerp van de maatregelen aan de Afsluitdijk inmiddels uitgewerkt. Daarbij is gebleken dat de plangrens van het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk uit 2016 (hierna: basisplan) op enkele punten iets te krap is getrokken. Het in het basisplan opgenomen gebied met de bestemming Water – Waterkering is niet overal groot genoeg om een uitvoerbaar ontwerp te maken dat voldoet aan de gestelde eisen voor de waterveiligheid.

Wilt u een zienswijze indienen?

Van dinsdag 18 december 2018 tot en met maandag 28 januari 2019 kunt u een zienswijze indienen over het ontwerp-rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aanvulling 2019. Onderaan dit nieuwsbericht vindt u de kennisgeving. Daarin staat op welke manier u een zienswijze kunt indienen en waar u de stukken digitaal en op papier vindt.

Kennisgeving

Afsluiting camperplaats en deel parallelweg A7 Waddenzeezijde

Bouwconsortium Levvel (BAM, Van Oord en Rebel) werkt in opdracht van Rijkswaterstaat aan de versterking van de Afsluitdijk. Levvel treft voorbereidingen voor de start van de werkzaamheden waaronder het inrichten van meerdere werkterreinen. Voor de inrichting van een werkterrein bij Kornwerderzand wordt het dagrecreatieterrein (de zogenoemde camperplaatsen) afgesloten van 1 februari 2019 tot 2023 (de hele duur van de werkzaamheden aan de Afsluitdijk). De aanlandsteiger/laad- en loswal is in deze periode alleen beschikbaar voor de nood- en hulpdiensten. Op het terrein is vanaf 1 februari 2019 een wegsleepregeling van kracht.

Parallelweg A7 Waddenzeezijde gedeeltelijk afgesloten

Van 1 februari tot en met oktober 2019 wordt tussen Kornwerderzand en de Friese kust de buitenbekleding van de Afsluitdijk aan Waddenzeezijde vervangen. Ook wordt hier de kruin van een deel van de dijk verhoogd. Om de werkzaamheden te kunnen uitvoeren, wordt de parallelweg langs de A7 aan Waddenzeezijde tussen het viaduct bij Zurich en de afrit Kornwerderzand afgesloten voor al het verkeer. Het verkeer wordt omgeleid via de parallelweg langs de A7 aan IJsselmeerzijde. De bushalte ter hoogte van Kornwerderzand blijft beschikbaar.

 

 

Minder hinder door gecombineerde dijkversterking

De 900 meter lange Havendijk in Den Oever voldoet niet meer aan de wettelijke veiligheidseisen. De Havendijk is niet hoog genoeg, waardoor er bij extreem weer te veel water over de dijk kan slaan. Daarom versterkt aannemer Van Oord in opdracht van Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier deze dijk.

Afsluitdijk

De werkzaamheden aan de Afsluitdijk starten begin volgend jaar, maar een stuk van ongeveer 80 meter dat aansluit op de Havendijk wordt nu alvast meegenomen. De bedrijven en bezoekers van het haventerrein hebben hierdoor maar één keer met een dijkversterking te maken en zullen dus minder hinder ervaren.

Project Havendijk

Met het versterken van de Havendijk worden ook kansen benut om het haventerrein toekomstbestendig te maken. Zo krijgt het haventerrein een nieuw gezicht. De coupure is vernieuwd en daar komt een brug overheen. Op de havenkant van de nieuwe dijk komt een berm en een getrapte bekleding die gebruikt kan worden als tribune. Deze speciaal voor Den Oever ontworpen dijkbekleding heeft een sterk golf-remmend effect, waardoor de dijk niet heel veel hoger hoeft te worden: maximaal 1,5 meter. Deze innovatie is met de bewoners van Den Oever tot stand gekomen. In 2019 is het project afgerond.

Lees meer over de werkzaamheden of bezoek het informatiecentrum in Den Oever. Hier kunt u terecht op werkdagen tussen 10.00 en 15.00 uur aan de Voorstraat 20 (voormalige Dekamarkt).

Werkzaamheden A7 Afsluitdijk 10 september tot en met 15 oktober

Rijkswaterstaat voert in de periode van maandag 10 september tot en met maandag 15 oktober 2018 diverse werkzaamheden uit op en rond de Afsluitdijk (A7). Dat kan vooral op drukke momenten leiden tot vertraging voor het wegverkeer. De werkzaamheden zijn het begin van een periode waarin jarenlang aaneengesloten gewerkt gaat worden aan de versterking van de Afsluitdijk en herstel van de A7.

Wanneer en waar?

  • Maandag 10 september 07.00 uur tot en met maandag 24 september 10.00 uur op de A7 bij Den Oever
  • Maandag 24 september 19.00 uur tot en met donderdag 27 september 24.00 uur op de A7 bij Kornwerderzand
  • Maandag 1 oktober 22.00 uur tot en met maandag 15 oktober 10.00 uur op de A7 bij Den Oever

Hinder wegverkeer

Het verkeer wordt ter hoogte van de werkzaamheden over één rijbaan  geleid. In beide richtingen is dan één rijstrook beschikbaar. Het fietspad over de Afsluitdijk blijft tijdens de werkzaamheden beschikbaar.

Werkzaamheden

De werkzaamheden bij Den Oever zijn nodig als voorbereiding op de versterking van de Afsluitdijk die de komende jaren gaat plaatsvinden. Er vindt onder meer onderzoek plaats naar de sterkte van het asfalt en naar de ondergrond van de plek waar straks extra spuisluizen worden gebouwd.

Naast de werkzaamheden ter voorbereiding op de versterking van de Afsluitdijk, voert Rijkswaterstaat ook reguliere werkzaamheden uit. Deze worden zoveel mogelijk gecombineerd om de hinder te beperken. Zowel bij het Stevin- als het Lorentzsluizencomplex worden in de komende periode de spuiseinen op de spui aangepast. Bij Kornwerderzand is hiervoor een afzetting van de weg nodig. In Den Oever worden de werkzaamheden gecombineerd met andere noodzakelijke werkzaamheden zodat de gebruiker minder hinder ondervindt.

Versterking Afsluitdijk

In opdracht van Rijkswaterstaat werkt aannemerscombinatie Levvel tot en met 2022 aan de versterking van de Afsluitdijk. Ook worden extra spuisluizen en een gemaal gebouwd om meer water te kunnen afvoeren van het IJsselmeer naar de Waddenzee. Zo blijft Nederland ook in de toekomst beschermd tegen overstromingen. De ingenieurs van nu bouwen op robuuste en duurzame wijze voort op de nalatenschap van Lely: de Afsluitdijk als vernieuwd toonbeeld van de Nederlandse waterbouw. In samenwerking met regionaal samenwerkingsverband De Nieuwe Afsluitdijk worden kansen benut op het gebied van duurzame energie, natuur en recreatie en toerisme.

Meer informatie

Bij vragen of klachten over de werkzaamheden kunnen weggebruikers contact opnemen met de Landelijke Informatielijn van Rijkswaterstaat op telefoonnummer 0800-8002 of via www.rijkswaterstaat.nl

Werkgelegenheid voor mensen met afstand tot arbeidsmarkt

Bij de versterking van de Afsluitdijk biedt aannemerscombinatie Levvel werkgelegenheid aan mensen met een uitkering of zonder diploma. Hiervoor worden ongeveer 100 arbeidsplaatsen beschikbaar gesteld. Het gaat zowel om kantoorfuncties als uitvoerend en technisch personeel. Het doel is het creëren van duurzame werkgelegenheid: mensen aan het werk helpen én houden. Als dat nodig is, wordt hiervoor begeleiding en opleiding geboden.

Sterk van start

Het tijdelijke kantoor in Gorinchem is inmiddels al versterkt door de inzet van medewerkers die tot voor kort werkloos waren. Per 2019 verhuist het team naar Den Oever voor de uitvoerende fase van vier jaar. Het aantal vacatures zal in deze fase worden uitgebreid. Levvel streeft ernaar de medewerkers voor de volledige duur van de functie op het project te behouden. Zo kan iemand zo veel mogelijk werkervaring opdoen en (terug) in het werkritme komen. Gemotiveerde kandidaten krijgen scholing of training als dat nodig is om aan de gestelde eisen te voldoen. Na afloop van de arbeidsovereenkomst zet Levvel zich in om de medewerkers ergens anders aan het werk te helpen.

Regiegroep Afsluitdijk werkt!

Om de juiste kandidaten te vinden in zowel Noord-Holland als Friesland werkt Levvel samen met de regiegroep Afsluitdijk Werkt! Deze regiegroep is de vereniging van overheidsorganisaties in beide arbeidsmarktregio’s, waarin de WerkgeversServicepunten en daarmee gemeenten en sociale werkbedrijven zijn vertegenwoordigd. De regiegroep legt het contact tussen werkzoekenden en het werk op de Afsluitdijk.

Geïnteresseerden kunnen ook zelf contact opnemen met het WerkgeversServicepunt Noord-Holland Noord via contact@wsp-nhn.nl of WerkgeversServicepunt Fryslân via WerkgeversServicepunt-Fryslan@uwv.nl.  

Social return

Op verzoek van De Nieuwe Afsluitdijk (provincies en gemeenten) heeft Rijkswaterstaat bij het op de markt zetten van project Afsluitdijk aandacht gevraagd voor het stimuleren van de regionale economie door middel van social return. Dat wil zeggen dat de opdrachtnemer is gevraagd maatschappelijk iets terug te doen door werkgelegenheid te bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dat heeft ertoe geleid dat Levvel arbeidsplaatsen beschikbaar stelt aan mensen die minimaal drie maanden werkloos zijn en staan ingeschreven bij een uitkeringsinstantie, die vallen onder een WSW-, WGA-/WIA-/WAO-, Wajong-of NUG-regeling (of een vergelijkbare regeling buiten Nederland) of vroegtijdige schoolverlaters. Daarnaast heeft Levvel aan Wet sociale werkvoorziening (WSW)-bedrijven in Noord-Holland en Friesland gevraagd aanbiedingen te doen voor de organisatie en invulling van diensten als schoonmaak, catering, en beveiliging.

Foto door Rob Poelenjee 

Veel belangstelling in Den Oever voor presentatie ontwerp Afsluitdijk

Vrijdag 18 mei presenteerde Levvel, het consortium dat de dijk aanpakt, het ontwerp aan omwonenden en stakeholders in Den Oever. Welke plannen liggen er en wat betekent dit voor direct omwonenden? Dit werd toegelicht door Danneke Heiligers, omgevingsmanager van Levvel en Carlos Mollet, projectdirecteur van Levvel.

Er was veel belangstelling en over het algemeen enthousiasme over het ontwerp en aanpak van Levvel. Er werden ook zorgen geuit en vragen gesteld over onder andere de storingen van de draaibruggen, de bestaande vistuigen op plekken waar gebouwd gaat worden en hinder voor weg en vaarwegverkeer. Ook vroegen men zich af hoe hoog en breed de dijk wordt, of er broedgelegenheid kan komen voor de strandplevier, of er rekening wordt gehouden met de veiligheid van fietsers bij zware weersomstandigheden bij het nieuwe fietspad aan de Waddenzeezijde, de in- en uitstroom van bouw- en kantoorpersoneel en verkeer bij Den Oever en nog meer. Een beknopt overzicht van vragen en antwoorden en de presentatie vindt u op bij ‘Documenten’.

De komende jaren blijven Rijkswaterstaat en Levvel met omwonenden en stakeholders in contact door het organiseren van stakeholdersbijeenkomsten of via direct contact. Projectdirecteur Carlos Mollet van Levvel: ‘We zijn komende jaren te gast op de Afsluitdijk. We willen een goede buur zijn en de mensen actief betrekken waar dat kan. We kunnen hierbij goed voortbouwen op de wijze waarop Rijkswaterstaat in de afgelopen jaren iedereen heeft betrokken bij dit mooie project. Wij kijken erg uit naar de samenwerking!’

Het consortium Levvel wordt gevormd door Van Oord Aberdeen Infrastructure Partners, BAM PPP PGGM Infrastructure en Rebel. Levvel zal de versterking van de Afsluitdijk ontwerpen, bouwen, financieren en onderhouden gedurende 25 jaar. De werkzaamheden starten het najaar 2018 en worden in 2023 afgerond.

 

Petitie tegen bomenkap Den Oever aangeboden aan Rijkswaterstaat

Vrijdag 18 mei heeft de Stichting Landschapszorg Wieringen (SLW) een petitie tegen bomenkap bij Den Oever aangeboden aan Rijkswaterstaat, tijdens een bijeenkomst over het ontwerp van de Afsluitdijk. Afgelopen maanden verzamelde de Stichting 975 handtekeningen. Het consortium Levvel heeft dit signaal meegenomen in het ontwerp voor de Afsluitdijk en zal voor het energieneutraal maken van de Afsluitdijk een zonnepark realiseren zónder bomenkap.

Van der Meulen van SLW: ‘De Afsluitdijk is echt toe aan een opknapbeurt en het is een fantastisch plan dat is ontwikkeld. De manier van uitvoeren lijkt ook weloverwogen en getuigd van een technisch vernuftig traject. Wij, als Stichting Landschapszorg Wieringen hebben moeite met het onderdeel ‘zonnepanelen’. Bomenkap voor duurzame opwekking van energie is onverkoopbaar! Wellicht een kleine ‘zaak’ in het grote geheel, maar voor Wieringen en in het bijzonder voor Den Oever een ingrijpend gebeuren, zoals de opzet zich laat aanzien in het Rijksinpassingsplan. Zo is dat ook in de situatie van Den Oever: wij willen niet méér geluid horen van de passerende auto’s. Nee, wij willen de dempende werking van dat bosje behouden. Nee, wij willen geen gladde technologische entree van de Afsluitdijk in de vorm van een massief gladgestreken zonnepanelen-tracé. Wij houden van ons pretentieloze, maar karakteristieke bos en weiland bij de binnenkomst van Den Oever.’

Van de Beek van Rijkswaterstaat: ‘De petitie is een krachtig en duidelijk signaal vanuit de Den Oeverse samenleving die wij zullen meewegen bij het definitieve Rijksinpassingsplan. Het grote aantal handtekeningen geeft aan hoe betrokken de bewoners zijn bij ‘hun’ Afsluitdijk. Levvel, het consortium dat de Afsluitdijk aanpakt, heeft in haar plannen dit signaal meegenomen en zal voor het energieneutraal maken van de Afsluitdijk een zonnepark realiseren zónder bomenkap. Over enkele weken wordt het definitief-Rijksinpassingsplan gepubliceerd welke definitieve duidelijkheid verschaft. Ik wil mevrouw Van der Meulen, de Stichting Landschapszorg Wieringen en de bevolking van Den Oever bedanken voor hun duidelijke signaal.’

Eind 2017 publiceerde Rijkswaterstaat een ontwerp-Rijksinpassingsplan met hierin locaties waar zonnepanelen kunnen worden geplaatst. Deze panelen leken nodig te zijn om de Afsluitdijk, ook na bouw van pompgemalen bij Den Oever, energieneutraal te houden. Bij een van de locaties bij Den Oever van circa vier hectare was het nodig bomen en bosschages te verwijderen. SLW diende hiertegen een zienswijze in bij Rijkswaterstaat en wilde met het aanbieden van de petitie haar standpunt kracht bijzetten. Doordat Levvel in het ontwerp extra spuisluizen inbouwt en de spuimiddelen en pompen slim inzet ‘spuien als het kan, pompen als het moet’ hoeft er minder energie worden opgewekt.  

Affiche boomkap Den Oever
Persbericht Stichting Landschapszorg Wieringen

Ontwerp-Rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aanvulling 2017 ter inzage

Rijkswaterstaat bouwt tussen 2018 en 2022 pompen in de Afsluitdijk om sneller overtollig water uit het IJsselmeer te kunnen afvoeren naar zee. Deze pompen gebruiken veel energie. Rijkswaterstaat wil deze energie duurzaam opwekken. Zonnevelden zijn hiervoor het meest geschikt. Om deze ruimtelijk in te passen is het ontwerp-rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aanvulling 2017 opgesteld. In dit Rijksinpassingsplan wordt ook het vergroten van de doorvaartbreedte van de keersluis Kornwerderzand mogelijk gemaakt en komt er meer ruimte voor de bouw van pompgebouwen. Dit plan is een aanvulling op het onherroepelijke Rijksinpassingsplan Afsluitdijk (2016).

Wilt u een zienswijze geven?
Van donderdag 9 november tot en met woensdag 20 december 2017 kunt u een zienswijze geven over het ontwerp-rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aanvulling 2017. Onderaan dit nieuwsbericht vindt u de kennisgeving waarin u leest op welke drie manieren u een zienswijze kunt geven en waar u de stukken digitaal en op papier vindt.

Informatiebijeenkomst
U bent welkom op onze informatiebijeenkomst. U kunt op 29 november 2017 tussen 19.00 uur en 21.00 uur op elk gewenst moment binnenlopen. Op 19.30 uur is er een korte plenaire presentatie. Medewerkers van Rijkswaterstaat zijn aanwezig om uw vragen te beantwoorden. Adres: Informatiecentrum De Nieuwe Afsluitdijk, Sluisweg 1a, Kornwerderzand.

Kennisgeving ontwerp-Rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aanvulling 2017

Brochure ‘aandacht voor cultuurhistorie’

Wat is de relatie tussen project Afsluitdijk en cultuurhistorie? Hoe wordt er tijdens de werkzaamheden aan de dijk en in de definitieve situatie rekening gehouden met de cultuurhistorische waarde van de dijk? Dit is samengevat in de brochure ‘aandacht voor cultuurhistorie’.

De Afsluitdijk beschermt Nederland al 85 jaar tegen de zee. Maar de dijk uit 1932 voldoet niet meer aan de huidige normen voor waterveiligheid. Daarom werkt Rijkswaterstaat aan versterking van de Afsluitdijk. Tussen 2018 en 2022 vervangen we de buitenbekleding en versterken we de schut- en spuisluizen. Ook komen er krachtige pompen in het sluiscomplex bij Den Oever. Die kunnen meer overtollig water uit het IJsselmeer afvoeren naar de Waddenzee. De Afsluitdijk is méér dan een dijk die ons tegen het water beschermt. Het is een waterbouwkundig icoon met grote cultuurhistorische waarde. Bedacht door ingenieur Cornelis Lely als één samenhangend geheel, waarin dijk én bijbehorende bouwwerken – de sluizen, heftorens en militaire stellingen – samenvallen qua ontwerp, aanleg, profiel en materiaalgebruik. De eenheid in het ontwerp van de Afsluitdijk vormt de kern van de cultuurhistorische waarde. Hoewel de Afsluitdijk zelf geen rijksmonument is, gaan we daar bij de renovatie wel als zodanig mee om. Binnen dat geheel zijn er rijksmonumenten die ieder hun eigen verhaal vertellen. Deze brochure laat zien om welke rijksmonumenten het gaat en hoe Rijkswaterstaat daarmee omgaat in het project Afsluitdijk.

Heeft u interesse in de papieren brochure? Stuur ons dan een e-mail met uw adresgegevens en u krijgt de brochure thuisgestuurd. 

brochure aandacht voor cultuurhistorie – september 2017

Woudagemaal breidt expositie uit met Afsluitdijk

Op donderdag 19 oktober presenteerde de stichting Ir. D.F. Woudagemaal in Lemmer een uitbreiding van de permanente expositie over het waterbeheer in Fryslân. De relatie tussen de Afsluitdijk, UNESCO Werelderfgoed Woudagemaal en de inlaat Teroelsterkolk staat hierin centraal.

De vernieuwde expositie werd officieel geopend door dijkgraaf Paul van Erkelens van Wetterskip Fryslân, Hoofdingenieur-directeur Louis Schouwstra van Rijkswaterstaat én groep 8 van de Daltonschool St. Jozef in lemmer. Dijkgraaf Paul van Erkelens: ‘Rijkswaterstaat en de waterschappen werken intensief samen om Nederland nu en in de toekomst te beschermen tegen hoogwater en te zorgen voor voldoende zoet water. Dat wordt goed zichtbaar in de uitbreiding van de expositie bij het Woudagemaal.

In het kader van de Week van ons Water volgden de kinderen van de Daltonschool St. Jozef voorafgaand aan de opening bij het Woudagemaal een educatief programma over waterveiligheid, in samenwerking met Ons Water en het Rode Kruis.

Wat is er te zien?
In het bezoekerscentrum van het Woudagemaal is de tijdlijn van de geschiedenis van het Fries waterbeheer uitgebreid met de aanleg van de Afsluitdijk en het inbouwen van pompen in de komende jaren. Een nieuw animatiefilmpje  (onderaan dit nieuwsbericht te vinden) toont welke rol de Afsluitdijk, het Woudagemaal en de Teroelsterkolk spelen bij waterveiligheid en waterbeheer, en wat hun onderlinge relatie is. Vanuit het bezoekerscentrum leidt een korte wandeling door de prachtige omgeving van het Woudagemaal, Unesco Werelderfgoed, naar de inlaat Teroelsterkolk. Bij de inlaat is op een paneel te zien hoe de waterstromen tussen de Friese boezem, het IJsselmeer en de Waddenzee zich bewegen.

Samenwerking
De uitbreiding van de expositie is tot stand gekomen met bijdragen van Rijkswaterstaat en Wetterskip Fryslân. Er is een gezamenlijke ambitie om breed kennis te delen met het publiek. De uitbreiding van de educatieve expositie in het Woudagemaal draagt daar op pakkende wijze aan bij.

Wilt u het Woudagemaal bezoeken?
De openingstijden en meer informatie over een bezoek aan het Woudagemaal zijn te vinden op de website van het Woudagemaal.

 

Geslaagde Open Monumentendag op de Afsluitdijk

Zaterdag 9 september kon publiek in het kader van Open Monumentendag terecht op de Afsluitdijk. Zo’n 100 bezoekers vonden hun weg naar Kornwerderzand, de plek waar meerdere activiteiten plaatsvonden. Informatiecentrum De Afsluitdijk, vele verhalen was de hele dag geopend. Naast informatie over het verleden, heden en de toekomst van de Afsluitdijk, maakten bezoekers hier ook via Virtual Reality een vlucht naar de toekomstige Vismigratierivier. Een ervaring voor jong en oud!
 
Vanuit het informatiecentrum werden rondleidingen gegeven naar het monumentale Lorentzsluizencomplex in Kornwerderzand. Dit vond men erg interessant en leuk, voornamelijk omdat sommige plekken normaal niet toegankelijk zijn. Vlakbij het informatiecentrum kon men aan boord van de RWS 1, een monumentaal directievaartuig van Rijkswaterstaat van maar liefst 104 jaar oud. Ooit in bezit van Ir. Cornelis Lely en juist daarom helemaal op z’n plaats op de Afsluitdijk. Het schip ademt echt nog historie uit. 
 
Aan de andere kant van het water konden mensen een bezoek brengen aan het Kazemattenmuseum. Het museum vertelt het verhaal van 225 soldaten die in de WOII als enige plek in Nederland de Duitsers hebben tegengehouden. Een verhaal om trots op te zijn! Bezoekers namen een kijkje bij de historische kazematten, ingericht in de stijl van die tijd met wapens, slaapplaatsen, een telefooncentrale, keuken en uitzichtposten.
 
‘Leuk, leerzaam, een unieke kans’, de bezoekers waren aangenaam verrast door alles wat er te doen was. Een geslaagde editie van Open Monumentendag op de Afsluitdijk! Bekijk het fotoverslag met reacties van bezoekers.
 
Brochure cultuurhistorie
De nieuwe brochure  Project Afsluitdijk – aandacht voor cultuurhistorie werd gelanceerd op Open Monumentendag. Rijkswaterstaat werkt de komende jaren met project Afsluitdijk aan de versterking van de dijk en het vergroten van de capaciteit om water af te voeren van het IJsselmeer naar de Waddenzee. De brochure beschrijft hoe tijdens deze werkzaamheden en in de definitieve situatie rekening wordt gehouden met het de cultuurhistorische waarde van de dijk. Digitale brochure: brochure aandacht voor cultuurhistorie. Heeft u interesse in de papieren brochure? Stuur ons dan een e-mail met uw adresgegevens en u krijgt de brochure thuisgestuurd.
 

Bezoek de Afsluitdijk op Open Monumentendag

Zaterdag 9 september is het Open Monumentendag. Meer dan vierduizend prachtige monumenten in heel Nederland zijn dan voor iedereen gratis toegankelijk. De Afsluitdijk is een van de locaties waarop van alles te zien en te beleven is. Het informatiecentrum in Kornwerderzand ‘De Afsluitdijk, nieuwe verhalen’ opent van 10.00 uur tot 17.00 uur haar deuren. Vanuit het informatiecentrum worden diverse activiteiten georganiseerd.

Informatiecentrum De Afsluitdijk, nieuwe verhalen
De Afsluitdijk is aan vernieuwing toe. Rijkswaterstaat en De Nieuwe Afsluitdijk werken de komende jaren samen aan een veilige, duurzame, aantrekkelijke en toekomstbestendige dijk. Kom alles te weten over de aanleg, geschiedenis, heden en toekomst van de Afsluitdijk in het informatiecentrum.

Rondleidingen naar Lorentzsluizencomplex
Vanuit het informatiecentrum, Sluisweg 1a in Kornwerderzand, worden rondleidingen gegeven naar het Lorentzsluizencomplex uit 1933. De monumentale heftorens zijn onlangs volledig gerenoveerd en in hun oorspronkelijke staat teruggebracht. 

Kijkje op de RWS 1
Vlakbij het informatiecentrum ligt de RWS 1 aangemeerd, een monumentaal directievaartuig van Rijkswaterstaat. Het schip werd in 1912 in opdracht van ingenieur Cornelis Lely gebouwd en was onder meer betrokken bij de aanleg van de Afsluitdijk. Het schip is voor iedereen toegankelijk, de bemanning vertelt bezoekers over de rijke geschiedenis.

Kazemattenmuseum
Op diezelfde locatie kan het Kazemattenmuseum worden bezocht. Hier wordt o.a. het verhaal verteld van de 225 Nederlandse soldaten die in de Tweede Wereldoorlog ruim 15.000 Duitsers wisten tegen te houden. De militaire verdedigingslinie vormt samen met het sluizencomplex en de nederzetting het beschermd dorpsgezicht van Kornwerderzand.

Brochure cultuurhistorie
Alle bezoekers van informatiecentrum De Afsluitdijk ontvangen op Open Monumentendag een exemplaar van de brochure Project Afsluitdijk – aandacht voor cultuurhistorie. Rijkswaterstaat werkt de komende jaren met project Afsluitdijk aan de versterking van de dijk en het vergroten van de capaciteit om water af te voeren van het IJsselmeer naar de Waddenzee. De brochure beschrijft hoe tijdens deze werkzaamheden en in de definitieve situatie rekening wordt gehouden met het de cultuurhistorische waarde van de dijk. De brochure is al digitaal beschikbaar: brochure aandacht voor cultuurhistorie.

Kijk voor meer informatie over de Open Monumentendag op Rijkswaterstaat Open Monumentendag of op de algemene pagina van Open Monumentendag.

Werkzaamheden heftorens Stevinsluizen Den Oever

Rijkswaterstaat voert van mei tot en met september 2017 groot onderhoud uit aan de monumentale heftorens van de Stevinsluizen bij Den Oever. Van dinsdag 22 augustus tot en met uiterlijk zondag 27 augustus bouwt de aannemer de steigers bij het middelste complex af. Voor de veiligheid wordt dan één rijstrook in beide richtingen afgesloten. Dit kan hinder geven voor het verkeer, met name in combinatie met het mooie weer wat zorgt voor extra weg- en vaarwegverkeer. De rijstrookafzettingen duren tot en met (uiterlijk) zondagavond. Rijkswaterstaat adviseert (vaar)weggebruikers de actuele verkeersinformatie te volgen en bij hinder, indien mogelijk, te kiezen voor een alternatief tijdstip of alternatieve route. Houd u in ieder geval in deze periode op deze route rekening met extra reistijd.

Buiten het op- en afbouwen van de steigers blijven alle rijstroken beschikbaar. Ter hoogte van de werkzaamheden wordt wel een snelheidsbeperking ingesteld en vindt een wegversmalling plaats.

Het groot onderhoud van de heftorens bestaat uit het repareren van de betonschade en het aanbrengen van een nieuwe verflaag. De werkzaamheden aan de heftorens van het Lorentzsluizencomplex bij Kornwerderzand zijn al eerder dit jaar gestart en worden in juni afgerond. Aansluitend op de renovatie wordt gewerkt aan Lichtpoort van ontwerper en innovator Daan Roosegaarde. Lichtpoort geeft de opgeknapte heftorens een retro-reflecterende laag, waardoor de lijnen oplichten door de koplampen van passerende auto’s.

 

Brochure ‘aandacht voor de natuur’

Wat is de relatie tussen project Afsluitdijk en de natuur? Hoe wordt er tijdens de werkzaamheden aan de dijk en in de definitieve situatie rekening gehouden met de flora en fauna? Dit is samengevat in de brochure ‘aandacht voor de natuur’.

De Afsluitdijk is een natuurlijke leefomgeving van veel soorten planten en dieren en beschikt over een aantal ecologische kernkwaliteiten:

  1. De Afsluitdijk vormt een ecologische verbindingszone. Hoewel de Afsluitdijk zelf geen natuurgebied is, grenst hij aan twee Natura 2000-gebieden. Daarom beschouwen we de Afsluitdijk niet ‘slechts’ als een steenverharding, maar als onderdeel van een groter ecologisch systeem.
  2. De Afsluitdijk biedt spontane natuur op een kunstmatige structuur. Het natuurvriendelijke karakter van het dijkprofiel, de open structuur van stortsteen en basalt en grote oppervlaktes grasland bevorderen deze ontwikkeling.
  3. De Afsluitdijk brengt luwte in een dynamisch milieu waar weer en wind vrij spel hebben.

In de plannen voor de versterking van de Afsluitdijk respecteren we deze bijzondere kwaliteiten. Daarnaast bepaalt de Wet Natuurbescherming dat we rekening moeten houden met beschermde soorten en Natura 2000-gebieden. Zowel tijdens de renovatiewerkzaamheden als in de nieuwe situatie, wanneer de Afsluitdijk klaar is. In deze brochure laten we zien om welke soorten het gaat en welke maatregelen we hiervoor treffen.

Heeft u interesse in de papieren brochure? Stuur ons dan een e-mail met uw adresgegevens en u krijgt de brochure thuisgestuurd. 

Brochure aandacht voor de natuur

 

Lichtpoort work in progress

Het werk Lichtpoort van ontwerper en innovator Daan Roosegaarde geeft de 60 monumentale heftorens op de Afsluitdijk een retro-reflecterende laag, waardoor de lijnen oplichten door de koplampen van passerende auto’s. Als er geen auto’s zijn, is er slechts duisternis. Een voorbeeld van een landschap van de toekomst, waarin vervuilende straatverlichting achterhaald is. Vanaf november kan iedereen die in het donker over de Afsluitdijk rijdt dit unieke werk zelf ervaren!

Het werk voor Lichtpoort wordt gecombineerd met de renovatie van de monumentale heftorens. Dat is niet alleen efficiënt, zo proberen we ook de hinder voor het verkeer zo klein mogelijk te houden. De heftorens bij Kornwerderzand zijn inmiddels klaar, er wordt nu gewerkt bij Den Oever. In november wordt Lichtpoort officieel onthuld, tegelijk met de andere spectaculaire werken van Daan Roosegaarde voor project Icoon Afsluitdijk. Hierover volgt later meer.

 

 

Plan aansluiting dijkring Wieringen onherroepelijk

Het definitieve Rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen lag vanaf 18 januari voor de duur van zes weken ter inzage. Tijdens deze termijn is geen beroep tegen het plan ingesteld waardoor het plan nu onherroepelijk is.

Aanleiding

Het plan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen is een aanvulling op het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk van januari 2016. Het bevat de toestemming om het deel van de Afsluitdijk direct ten westen van de draaibrug bij Den Oever te versterken. Ter plaatse is een kruinverhoging met ongeveer 70 cm tot één meter nodig.

 Eerdere berichtgeving uit 2016: oktober en december

Groot onderhoud heftorens en bedieningsgebouwen

Rijkswaterstaat gaat vanaf begin maart 2017 de heftorens en bedieningsgebouwen van de spuisluizen renoveren. De heftorens zorgen er voor dat de kleppen van de spuisluizen kunnen bewegen. De betonnen heftorens en bedieningsgebouwen zijn toe aan een grote renovatie. Tijdens de werkzaamheden wordt betonschade gerepareerd en komt er een nieuwe verflaag op de gebouwen. Aannemer Mourik Groot-Ammers bv voert dit werk uit.

De A7 blijft voor al het verkeer beschikbaar, al zullen er perioden zijn waarbij lichte verkeershinder kan optreden door rijstrookversmallingen. Naar verwachting zijn de werkzaamheden begin oktober 2017, voor de start van het stormseizoen afgerond.

Werkzaamheden Lorentzsluizencomplex

Tevens werkt Rijkswaterstaat in de periode van half maart tot half april 2017 aan de noordelijke draaibrug van het Lorentzsluizencomplex. In die periode wordt de ruimte tussen de rijijzers verruimd, zodat het bewegende brugdeel in warme dagen niet tegen het vaste deel loopt.

Deze werkzaamheden leveren geen hinder op voor het scheepvaartverkeer. Het wegverkeer wordt in die periode over de zuidelijke draaibrug geleid waar één rijstrook beschikbaar is per rijrichting en er moet rekening gehouden worden met een snelheidsbeperking. Extra reistijd bedraagt circa 10-30 minuten.

Stremming Stevinsluizen bij Den Oever

Rijkswaterstaat werkt van 6 tot en met 26 februari 2017 en op 8 maart 2017 aan de Stevinsluizen bij Den Oever. De werkzaamheden veroorzaken geen hinder voor het wegverkeer, maar wel een stremming voor de scheepvaart. Afhankelijk van de weersomstandigheden en het verloop kunnen de werkzaamheden korter of langer duren.

Vervanging onderdelen

De werkzaamheden bestaan uit het preventief vervangen van de halsbeugellagers en –pennen van de vloeddeuren. Tijdens de onderhoudswerkzaamheden in 2016 bleken deze onderdelen meer versleten dan vooraf was ingeschat. Om op dat moment een uitloop van werkzaamheden en extra hinder te voorkomen, is besloten de vervanging op een later moment te plannen. Ook de tandwielkasten van de draaibrug bij Den Oever worden preventief vervangen. Door de werkzaamheden te combineren, blijft de hinder voor de scheepvaart zo veel mogelijk beperkt.

Hinder scheepvaart

Om de werkzaamheden uit te voeren wordt de schutsluis van het Stevincomplex gestremd voor vaarwegverkeer. De scheepvaart kan omvaren via het Lorentzsluizencomplex. De werkzaamheden worden uitgevoerd van maandag 6 februari 06.00 uur tot en met 26 februari 2017 22.00 uur en op 8 maart 2017 is de sluis gestremd van 2017. Rijkswaterstaat streeft ernaar zo min mogelijk hinder te veroorzaken voor weg- en scheepvaartverkeer. Zo worden werkzaamheden aan bruggen en sluizen zo veel mogelijk buiten het vaarseizoen uitgevoerd.

Voor actuele informatie over hinder en stremming: www.rijkswaterstaat.nl en www.vaarweginformatie.nl.

 

Geen zienswijzen aansluiting Wieringen

In oktober bent u geïnformeerd over het aanvullende ontwerp-rijksinpassingsplan voor de aansluiting van de Afsluitdijk met de dijkring Wieringen bij Den Oever. Dit plan heeft van 20 oktober tot en met 30 november 2016 ter inzage gelegen. Er zijn geen zienswijzen naar voren gebracht.

Vervolgproces

Omdat er geen zienswijzen zijn binnengekomen over het ontwerp-rijksinpassingsplan is het plan ongewijzigd voorgelegd aan de Minister van Infrastructuur en Milieu. Als de Minister het vaststellingsbesluit in december ondertekent, volgt in januari de tervisielegging van het definitieve rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen.  

Aanleiding

Het plan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen is een aanvulling op het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk van januari 2016. Het bevat de toestemming om het deel van de Afsluitdijk direct ten westen van de draaibrug bij Den Oever te versterken. Ter plaatse is een kruinverhoging met ongeveer 70 cm tot één meter nodig.

Aanbesteding Afsluitdijk van start

Rijkswaterstaat is op 24 november 2016 gestart met de procedure om een aannemer te selecteren voor de versterking van de Afsluitdijk. De relevante documenten zijn geplaatst op TenderNed. De aannemer wordt niet alleen verantwoordelijk voor het ontwerp en de uitvoering, maar ook voor de financiering en het onderhoud in de komende 25 jaar. In 2018 wordt het contract gesloten.

De opdracht

In het kader van de waterveiligheid geeft Rijkswaterstaat opdracht het 32 kilometer lange dijklichaam overslagbestendig te maken, de spuisluizen te versterken en keersluizen te realiseren bij Den Oever en Kornwerderzand. Bij Den Oever komen pompen om meer waterafvoer van het IJsselmeer naar de Waddenzee mogelijk te maken.

Ook wordt een aantal ambities meegenomen van De Nieuwe Afsluitdijk (DNA), een regionaal samenwerkingsverband van de provincies Noord-Holland en Fryslân en de gemeenten Hollands Kroon, Súdwest-Fryslân en Harlingen. De openbare ruimte rond het Monument op de Afsluitdijk wordt verbeterd, op twee trajecten wordt een nieuw fietspad aangelegd met zicht op de Waddenzee en er wordt een doorgang in de dijk gerealiseerd voor vissen, als onderdeel van een vismigratierivier.

De werkzaamheden starten naar verwachting eind 2018 en moeten in 2022 zijn afgerond.

Een uitgebreide versie van dit bericht vindt u op de website van Rijkswaterstaat.

Bloemlezing Waterinnovaties Nederland

Nederland staat wereldwijd bekend als waterland. Of het nu gaat om droge voeten, schoon water of maritieme technologie, we hebben een naam hoog te houden. Daarvoor zijn voortdurend nieuwe ontwikkelingen nodig.

Blue Energy en Waterlicht

De meest aansprekende innovatieprojecten zijn gebundeld in de publicatie Waterinnovaties in Nederland. Uit het gebied op en rond de Afsluitdijk zijn onder meer Blue Energy en Waterlicht opgenomen. ‘Innoveren gaat om duurzame oplossingen, juist ook voor toekomstige generaties’, sprak secretaris generaal Lidewijde Ongering van het ministerie van Infrastructuur en Milieu tijdens de presentatie van de publicatie. Zij reikte het eerste exemplaar op 17 november 2016 uit aan de twaalfjarige Sven Lourens tijdens de Markt en Innovatiedag van de waterschappen.

De publicatie is een gezamenlijke uitgave van Rijkswaterstaat, het Ministerie van Infrastructuur en Milieu en de Unie van Waterschappen. Half december komt ook een Engelstalige versie beschikbaar. Meer weten over Rijkswaterstaat en innovatie? Klik hier.

Publicatie Waterinnovaties

De publicatie is te openen via deze link waterinnovaties-in-nederland

Aanvullend plan aansluiting dijkring Wieringen

Rijkswaterstaat heeft een aanvulling opgesteld op het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk van januari 2016. Het gaat om het ontwerp-rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen. Dit plan bevat de toestemming om het deel van de Afsluitdijk direct ten westen van de draaibrug bij Den Oever te versterken. Er is een kruinverhoging met ongeveer 70 cm tot één meter nodig. Het plangebied grenst aan de Havendijk Den Oever. Voor de versterking van dit deel van de dijkring rond het voormalige eiland Wieringen is door het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) een projectplan op grond van de Waterwet in procedure gebracht.

In bovenstaande afbeelding is de situatie ter plaatse weergegeven. De kleur rood verbeeldt de waterkering in beheer bij Rijkswaterstaat. Deze kering wordt versterkt binnen het project Afsluitdijk. De kleur geel markeert de dijk in beheer bij HHNK. Het stuk van deze dijk langs de rijksweg A7 wordt versterkt in het kader van project Dijkversterking Den Oever. Het ontwerp-rijksinpassingsplan gaat over het aansluitende stuk, aangegeven met de witte lijnen: circa 50 meter bestaande dijk in het verlengde van de Havendijk (parallel aan de A7) en circa 50 meter dwars op rijbanen van de A7.

Tervisielegging

Van 20 oktober tot en met 30 november 2016 ligt het ontwerp-rijksinpassingsplan Afsluitdijk – aansluiting dijkring Wieringen ter inzage samen met de daarop betrekking hebbende stukken. U kunt de stukken inzien bij Aficom Accountants en Adviseurs, Haventerrein 3a, Den Oever. De openingstijden zijn van maandag tot en met vrijdag van 8.00 uur tot 17.00 uur. De digitale documenten zijn te raadplegen via de websites www.platformparticipatie.nl en www.ruimtelijkeplannen.nl.

Gedurende de termijn van terinzagelegging heeft u de mogelijkheid om een zienswijze naar voren te brengen over het ontwerp-rijksinpassingsplan. Dat kan via het reactieformulier op de website www.platformparticipatie.nl

Vragen?

Vragen over de inhoud van het plan kunt u stellen via informatielijn van Rijkswaterstaat, via 0800 8002 (gratis). Voor vragen over de procedure kunt u terecht bij de Directie Participatie, telefoon 070 456 89 99.

Onderzoek naar trillingen en golfklappen

De TU Delft en project Afsluitdijk zijn een samenwerking gestart. De TU zet een onderzoeksprogramma op dat kan bijdragen aan het ontwerp van de spuisluizen en de inbouw van pompen bij Den Oever. Rijkswaterstaat draagt financieel en inhoudelijk bij aan de onderzoeken. Het gaat om de volgende onderzoeken:

Trillingen van een pomphefdeur

De interactie tussen de pomp, het water en de constructie van de sluis levert een ingewikkeld krachtenspel op, waar met de huidige rekenmethoden moeilijk aan kan worden gerekend. Orson Tieleman van de TU Delft gaat hiervoor een model ontwikkelen, waaruit duidelijk zal worden welke krachten op de verschillende onderdelen van de constructie zoals de schuif en de betonconstructie gaan werken. Bas Hofland van de TU Delft: ‘Het is de uitdaging om de inhoudelijk complexe fysica te vertalen naar gereedschappen die bruikbaar zijn voor het ontwerp en beheer van de sluizen in de Afsluitdijk.’

Golfklappen op constructies

Door Deltares zijn afgelopen jaar kleinschalige modelproeven uitgevoerd voor het bepalen van de golfbelastingen op onderdelen van de spuicomplexen. Vertaling van de gemeten waarden (de krachten uit het water en de golven tegen de constructie) naar belastingen op de constructies (hoe vangt het spuicomplex het op) blijkt echter niet zo eenduidig te zijn. Daarom gaat Xuexue Chen van de TU Delft voor dit onderdeel een mogelijke nieuwe ontwerpaanpak onderzoeken, onder meer gebruik makend van de metingen voor de Afsluitdijk. Daarbij moet rekening worden gehouden dat de werkelijke belasting op de constructie afhankelijk is van het dynamisch gedrag van de constructie. Daarmee wordt bedoeld in welke mate een constructie meebeweegt. Afhankelijk daarvan kan bepaald worden wat het effect is voor de constructie.

Samenwerking

De TU Delft levert de komende tijd kennis en producten aan Rijkswaterstaat. Technisch manager Rob Bongers: ‘Dit onderzoeksprogramma biedt voor het project dé kans om op deze onderdelen voorop te lopen in de techniek. Ik ben blij met deze samenwerking. De onderzoeken gaan meer kennis opleveren over deze complexe onderwerpen. Het is nu nog te vroeg om te kunnen zeggen of de uitkomsten direct toegepast kunnen worden. Onderzoek blijft natuurlijk wel pionierswerk. Het project gaat binnenkort de aanbestedingsfase in. De gegadigden worden op de hoogte gesteld van de onderzoeken en de tussentijdse resultaten.’
Bas Hofland van de TU Delft: ‘Het is mooi dat Rijkswaterstaat ook van mening is dat er meer fundamentele kennis nodig is voor het onderhouden en ontwerpen van de sluizen in de Afsluitdijk.”

Renovatie sluizencomplexen

Op vrijdag 14 oktober jongstleden om 15.40 uur passeerden, twee dagen eerder dan gepland, de eerste schepen het Stevinsluizencomplex weer. Rijkswaterstaat renoveerde van 5 september tot en met 14 oktober het sluizencomplex in Den Oever. Deze zes weken kon de scheepvaart de Afsluitdijk passeren via het Lorentzsluizencomplex aan de Friesland kant.

Timing en slim combineren

Rijkswaterstaat streeft naar zo min mogelijk hinder voor (vaar)wegverkeer en probeert daarom altijd werkzaamheden te combineren. Zo vernieuwde Rijkswaterstaat het bedienings- en besturingssysteem en verving het hang- en sluitwerk inclusief de aandrijving. Ook werden de sluisdeuren geverfd en de houten remming- en geleidewerken (vangrails voor de scheepvaart) vervangen door stalen exemplaren. Dit gebeurde zowel bij Kornwerderzand als bij Den Oever. De renovaties vonden zoveel mogelijk plaats buiten het recreatie –en stormseizoen.

Vooruitblik werkzaamheden sluizencomplexen

Rijkswaterstaat werkt dit en volgend jaar door aan de renovatie van de sluizencomplexen. Tot eind van dit jaar staan de volgende werkzaamheden op de planning:

  • Tot 31 oktober werkzaamheden aan de remmingwerken op het Stevinsluizencomplex;
  • Van 17 oktober tot en met 16 december worden de houten remmingwerken in de westelijke doorvaart van het Lorentzsluizencomplex (stremming westelijke doorvaart) vervangen;
  • Van 31 oktober tot en met 16 december wordt het houten remmingwerk van de kleine sluis van het Lorentzsluizencomplex vervangen (de kleine sluis wordt voor een periode van vijf weken gestremd);
  • Op 9 november worden de restpunten bij het Lorentzsluizencomplex opgelost (stremming complex van 08.00 uur tot 10.00 uur en 12.00 uur tot 14.00 uur);
  • De aangevaren vloeddeur wordt op 6 en 7 december in de grote sluis van het Lorentzsluizencomplex teruggeplaatst (stremming van 08.00 uur tot 20.00 uur op beide dagen).

Onderzoek naar conditie beton

Rijkswaterstaat voert onderzoek uit naar de conditie van het beton in de sluizen en bruggen van de Afsluitdijk. Het eerste gedeelte van het onderzoek, de onderwater inspecties aan de spuisluizen, is afgerond. Ook het beton van de sluiskolken en draaibruggen van het Lorentz- en Stevinsluizencomplex bovenwater zijn geïnspecteerd. De komende periode wordende betonnen delen van de bruggen onderzocht en volgen de onderwater inspecties van de schutsluizen.

Voorlopige conclusie

Tot dusver ziet het beton er op het eerste gezicht ‘verbazingwekkend goed’ uit. Cecile Haffmans, omgevingsmanager: ‘Van een object dat 84 jaar oud is, wil je de conditie weten. Dat willen we niet alleen van de buitenkant weten. Maar ook van de binnenkant. Zo kunnen we de staat van het materiaal goed onderzoeken.’

Indrukwekkend

Spuikokers zorgen ervoor dat overtollig water uit IJsselmeer in de Waddenzee wordt geloosd. De spuikokers zijn voor het onderzoek drooggezet. Een spuikoker is 36 meter lang, 12 meter breed en 7 meter diep. In totaal werden tien van de vijfentwintig spuikokers van de Stevin- en Lorentzsluizencomplexen geïnspecteerd. Indrukwekkend voor diegenen die voor hun werk af mochten dalen en zich ruim onder zeeniveau bevonden! Omrop Fryslân was erbij. Duikers onderzochten de spuikokers vanaf de buitenkant onder andere met sonarapparatuur. De onderzoekers halen op verschillende niveaus monsters tot twee meter lang en met een doorsnede van tien centimeter uit de muren en vloer. De genomen monsters, ruim 300, waren zo zwaar dat ze met een ponton (drijvend platform) de kokers uitgevaren werden.

Het waarom

In 2018 start het project Versterking Afsluitdijk. Haffmans: ‘We willen weten in welke staat we de Afsluitdijk in 2018 overdragen. Het beheer geven we tot 2048 uit handen aan de partij die onze primaire waterkering gaat vernieuwen en toekomstbestendiger maakt. De informatie die we nu krijgen, geeft informatie over de toestand en wat er op welke termijn moet gebeuren.’

De rol van het Kwaliteitsteam

Voor het rijksproject en de regionale projecten is er in 2013 een Kwaliteitsteam Afsluitdijk opgericht. Het Kwaliteitsteam Afsluitdijk adviseert gevraagd en ongevraagd over de ruimtelijke kwaliteit bij de voorbereidingen op en de uitvoering van alle werkzaamheden op en rondom de dijk vanuit verschillende disciplines zoals cultuurhistorie, ecologie, duurzaamheid en architectuur. Afgelopen maand werd het voorzitterschap overgedragen aan een nieuwe voorzitter. Een mooi moment om terug te blikken met voormalig voorzitter Eric Luiten en kennis te maken met de nieuwe voorzitter Daan Zandbelt.

Waarom is er een kwaliteitsteam ingericht?

Eric Luiten: ‘Als een ruimtelijk programma of project grote invloed heeft op het landschap is het gebruikelijk dat er een kwaliteitsteam (vaak ‘q-team’) wordt ingesteld. Het is belangrijk dat het q-team alle relevante disciplines in zich verenigt en een gedeeld referentiekader heeft. Het q-team Afsluitdijk is opgericht om de bestuurlijke stuurgroep van de publieke partijen gevraagd en ongevraagd advies te geven over de werkzaamheden die nu worden voorbereid en vanaf 2018 worden uitgevoerd met het oog op de update van de dijk. Het advies betreft niet alleen de maatregelen voor waterveiligheid en waterafvoer maar ook natuurontwikkeling, openluchtrecreatie en duurzame energieproductie.

Wat heeft het kwaliteitsteam bereikt?

Eric Luiten: ‘We hebben onder andere geadviseerd om drie nulmetingen te laten doen. Een nulmeting is het vaststellen van de stand van zaken voor aanvang van een project. De kwaliteit van ecologie, cultuurhistorie en beleving zijn gemeten. Hoe de verbouwing van de dijk tot een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit kan bijdragen is hiermee duidelijk geworden. We hebben bovendien indringend aandacht gevraagd voor de verbetering van de omgeving van het Monument en dat is vertaald in een prachtig herinrichtingsvoorstel. Daarnaast hebben we de totstandkoming van het Masterplan Beeldkwaliteit op de voet gevolgd en geven we nu advies over de wijze waarop het verlangen naar ruimtelijke kwaliteit in de aanbesteding moet worden verankerd.’

Terugblik voorzitterschap 2013 – 2016

Eric Luiten: ‘Ik vind het opvallend hoe zorgvuldig de projectorganisatie nadenkt over de ruimtelijke kwaliteit van de nieuwe Afsluitdijk. Ik ben blij dat het gelukt is alle voorgenomen maatregelen steeds integraal, samenhangend te beschouwen op hun effect op de dijk als geheel. Daar heeft de multidisciplinaire samenstelling van het q-team ontzettend toe bijgedragen. Ik wil mijn opvolger graag meegeven dat de Afsluitdijk een plek is wat maatwerk vergt. Het kennen van de ‘spelregels’ de bestuurlijke en juridische kaders, is essentieel. Hiermee worden de adviezen van het Kwaliteitsteam nuttiger en relevanter.’

Rijksadviseur en voorzitter Kwaliteitsteam Afsluitdijk

Daan Zandbelt is in september door minister Schultz benoemd als Rijksadviseur voor de Fysieke Leefomgeving voor een termijn van vier jaar. Bij zijn rol als Rijksadviseur hoort ook het voorzitterschap van het Kwaliteitsteam Afsluitdijk. Daan Zandbelt: ‘Ik heb zowel architectuur als stedenbouw gestudeerd. Sinds 2014 ben ik als partner tot De Zwarte Hond toegetreden, een bureau voor architectuur en stedenbouw. Binnen het bureau ben ik verantwoordelijk voor stedenbouw en ontwerpend onderzoek. De afgelopen jaren werkte ik met prof. Frits Palmboom aan de integrale kwaliteit van het IJsselmeergebied, met de Afsluitdijk als onderdeel daarvan.

Integraliteit, kwaliteit en verbinding zijn voor mij belangrijk. Een ontwerp voor de vernieuwing van de Afsluitdijk kan alleen slagen als alle vakdisciplines op een goede manier met elkaar worden verbonden. Bestuur én bevolking tevreden en enthousiast het eindresultaat. Ik stap met het voorzitterschap op een rijdende trein. Er is al veel goed werk verzet. Ik zie het als mijn taak de ingezette lijn vast te houden en waar mogelijk aan te scherpen. Een gespreid bedje is het echter niet, want de ‘proof of the pudding is in the eating’. De komende aanbestedings- en uitvoeringsfasen zijn cruciaal. Om met zo’n mooi q-team aan deze fantastische opgave te mogen werken is in een woord geweldig.’

Icoon Afsluitdijk van start

Ruim 3.000 mensen kwamen dit weekend naar de Afsluitdijk voor de start van het project Icoon Afsluitdijk. In bijzijn van Minister Schultz van Haegen (Infrastructuur en Milieu) en gedeputeerde van de provincie Friesland Klaas Kielstra, onthulde ontwerper en innovator Daan Roosegaarde de concepten die hij samen met zijn team ontwikkelde voor de Afsluitdijk. Daarna volgde de speciaal voor de Afsluitdijk ontwikkelde editie van Waterlicht. Het publiek kon de concepten van Roosegaarde bekijken in de tijdelijke expositie op Breezanddijk.

Onthulling ontwerpen

De aftrap voor het project werd vrijdagavond gegeven met de onthulling van de ontwerpen van Daan Roosegaarde. Minister Schultz van Haegen, minister Bussemaker en gedeputeerde Kielstra gingen daarbij in op de achtergrond van het project. Minister Bussemaker deed dit via een videoboodschap. Daan Roosegaarde onthulde de ontwerpen die hij met zijn team het komende jaar zal uitwerken. Roosegaarde: “Het Nederlandse landschap is van oudsher al een plek van innovatie. Onze dijken symboliseren het creatief vermogen van Nederland om te leven met het water. Met een subtiele laag die duisternis en licht met elkaar verbindt, maken wij een nieuwe koppeling tussen historie en toekomst, tussen praktisch en poëtisch en tussen mens en natuur. Het is een eer om aan te werken.” Roosegaarde onthulde vrijdag als eerste zijn Spiegelstenen: originele basaltstenen uit de dijk die licht-reflecterend zijn gemaakt. Een ode aan de bouwers van de Afsluitdijk. Aansluitend werd een speciaal voor de Afsluitdijk ontwikkelde editie van Waterlicht getoond op Breezanddijk. Het kunstwerk was vrijdag en zaterdagnacht voor publiek toegankelijk en kon rekenen op meer 3000 bezoekers. De beelden van Waterlicht zorgden ervoor dat de Afsluitdijk ‘trending topic’ was op sociale media.

Er wordt gezocht naar een nieuwe datum voor het hardloopevenement Afsluitdijk Open, die wegens slechte weersomstandigheden werd afgelast.

Concepten Icoon Afsluitdijk

Bent u benieuwd naar de concepten die zijn onthuld tijdens de expositie op 2 en 3 september, zoals ‘Windvogel’ en ‘Lichtlijn’? Neem dan een kijkje op de projectpagina van Icoon Afsluitdijk.

Daan Roosegaarde

Ontwerper en innovator Daan Roosegaarde (1979) staat internationaal bekend om zijn sociale ontwerpen. Met zijn team van designers en engineers te Studio Roosegaarde werkt hij aan ontwerpen die de relatie tussen mens en ruimte verbeteren. Roosegaarde heeft diverse internationale awards gewonnen in de design- en kunstwereld en is onder meer tentoongesteld in het Rijksmuseum in Amsterdam, Tate Modern in London en openbare ruimtes over de hele wereld. Interactie, innovatie en schoonheid staan centraal in wat hij omschrijft als ‘techno-poëzie’.

Rijksinpassingsplan versterking Afsluitdijk onherroepelijk

Met het intrekken van het laatste beroep is het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk op maandag 4 juli onherroepelijk geworden. Eind maart bleken hiertegen een tweetal beroepen ingesteld bij Raad van State, een bijzonder laag aantal voor een dergelijk project. Afgelopen maanden is er intensief contact geweest tussen de appelanten en Rijkswaterstaat en dat heeft er uiteindelijk toe geleid dat beide beroepen zijn ingetrokken. Hiermee is het Rijksinpassingsplan onherroepelijk.

Omgevingsmanager Lukas Meursing: ‘We zijn ontzettend trots op het feit dat we zonder tussenkomst van Raad van State een onherroepelijk besluit hebben. Een intensief participatietraject van afgelopen jaren en samenwerking met de mede-overheden heeft zijn vruchten afgeworpen.’

Tussen 2018 en 2022 wordt de Afsluitdijk versterkt. De afgelopen jaren is er gewerkt aan het Rijksinpassingsplan en een Natuurbeschermingswetvergunning en een Flora- en faunawetontheffing. Het ontwerp voor het Rijksinpassingsplan en de bijbehorende onderzoeken en vergunningen hebben in het voorjaar van 2015 ter inzage gelegen. De zienswijzen die daarop zijn ingebracht hebben geleid tot wijzigingen, ook is er ambtshalve een aantal wijzigingen doorgevoerd. De beantwoording van de zienswijzen en de motivering van de wijzigingen zijn opgenomen in de Nota van Antwoord. De minister van Infrastructuur en Milieu heeft op 22 januari 2016 het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk vastgesteld. Vervolgens lagen de besluiten en de Nota van Antwoord ter inzage. Daar waren de oorspronkelijke beroepen op ingediend.

Inloopavond Stevinsluizencomplex Den Oever

Rijkswaterstaat organiseert op donderdag 14 juli aanstaande een inloopavond voor belangstellenden over de renovatiewerkzaamheden aan en rond het Stevinsluizencomplex in Den Oever; de Noord-Holland kant van de Afsluitdijk.

Datum: donderdag 14 juli 2016
Tijd: tussen 19.30 uur en 21.30 uur
Locatie: Van der Valk, Terpstraat 49, Wieringerwerf

Iedereen is van harte welkom. Vooraf aanmelden is niet nodig.

Uitvoering onderhoudswerkzaamheden
De renovatie van het Stevincomplex duurt 6 weken. Het gaat om renovatie en onderhoud waarbij Rijkswaterstaat meerdere zaken tegelijk aanpakt. Naast het vervangen van het besturingssysteem vernieuwen we de remming- en geleidewerken om de scheepvaart veilig te kunnen blijven faciliteren Dit werk wordt gedurende geheel 2016 uitgevoerd. Dit gebeurt zowel aan het Lorentz- als aan het Stevinsluizencomplex.

Stremming scheepvaart
Rijkswaterstaat werkt vanaf 5 september tot naar verwachting 16 oktober 2016 aan de vervanging van het besturing- en bedieningssysteem van het Stevinsluizencomplex. De vervanging van het bedieningssysteem is nodig om deze in de toekomst veilig te kunnen blijven gebruiken en moet minder storingen opleveren. De bruggen en sluizen kunnen op het moment dat gewerkt wordt aan het besturingssysteem, niet gebruikt worden. Dit betekent dat deze periode geen scheepvaart mogelijk is op het Stevincomplex. Tijdens de stremming bij het Stevincomplex is het Lorentzcomplex, aan de Friesland kant, beschikbaar voor scheepvaart. De scheepvaart houdt dus altijd de mogelijkheid om de Afsluitdijk te passeren, maar moet rekening houden met een langere vaar-/wachttijd.

In augustus is voor voorbereidende werkzaamheden stremming voor het scheepvaartverkeer bij het Stevinsluizencomplex. In de nacht van 23 augustus op 24 augustus is het scheepvaartverkeer gestremd van 22.00 tot 06.00 uur. In de nacht van 24 augustus op 25 augustus van 22.00 tot 06.00 uur.

Hinder wegverkeer
Tijdens de werkzaamheden aan het sluizencomplex is op de A7 naar verwachting in week 38, 39 en 40 (vrijdag 23 september t/m maandag 3 oktober) sprake van een afzetting. Gedurende deze week wordt het verkeer over 1 brug geleid en is één rijstrook in elke richting beschikbaar. Omdat de bruggen niet gedraaid worden voor de scheepvaart, is de overlast voor het wegverkeer die week naar verwachting minimaal: 5-10 minuten.

Uitnodiging:

Uitnodiging inloopavond Den Oever 14 juli 2016

Werkzaamheden Lorentzcomplex

Rijkswaterstaat werkt van half maart tot naar verwachting begin mei 2016 aan de vervanging van het bedieningssysteem van de Lorentzsluizen Kornwerderzand. De vervanging van het bedieningssysteem is nodig om deze in de toekomst veilig te kunnen blijven gebruiken. Daarnaast moeten remmingen en geleidewerken voor de scheepvaart worden vervangen zodat we de scheepvaart goed kunnen blijven faciliteren. Dezelfde werkzaamheden worden ook uitgevoerd bij het Stevincomplex bij Den Oever. Hier starten de werkzaamheden begin september 2016 worden deze naar verwachting half oktober afgerond. Meer informatie: http://www.vaarweginformatie.nl/fdd/main/download?fileId=82407753

Afsluitdijk in de troonrede

Op 15 september 2015 opende Koning Willem-Alexander het werkjaar van het parlement met het uitspreken van de Troonrede. Hierbij een uitsnede van de volledige tekst waarin de Koning de Afsluitdijk benoemt:

“Tegengaan van klimaatverandering en verduurzaming van de economie zijn grote, overkoepelende thema’s. De gevolgen voor toekomstige generaties zijn heel direct en concreet. Dat geldt zeker voor ons land, dat voor een groot deel onder de zeespiegel ligt. Waterveiligheid heeft daarom hoge prioriteit. Op veel locaties wordt de komende jaren gewerkt aan versterking van dijken en duingebieden. Dat gebeurt vaak op de meest innovatieve manieren. Zo worden bij de vernieuwing van de Afsluitdijk veiligheid, natuurontwikkeling en energieopwekking gecombineerd. Projecten als deze verstevigen de goede internationale reputatie en positie van onze watersector en leveren een bijdrage aan onze toekomstige energievoorziening”. Lees hier de volledige troonrede.

Ontwerp-Rijksinpassingsplan Afsluitdijk ter inzage

Om het project Afsluitdijk uit te kunnen voeren bereidt de minister van Infrastructuur en Milieu het Rijksinpassingsplan Afsluitdijk voor. Het ontwerp van dit Rijksinpassingsplan is gereed. Daarnaast is een milieueffectrapport (MER) opgesteld om de gevolgen van het project voor onder meer natuur, milieu, cultuurhistorie en gebruiksfuncties in beeld te brengen. Ook is er voor het project een Passende Beoordeling gemaakt. De staatssecretaris van Economische Zaken verleent een vergunning op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 en een ontheffing op grond van de Flora- en faunawet.

Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen in het gebied van de Afsluitdijk hebben in een gezamenlijk Masterplan Beeldkwaliteit Afsluitdijk de ruimtelijke kwaliteit vastgelegd die de Afsluitdijk maakt tot vernieuwd waterbouwkundig icoon van de 21e eeuw. Het Masterplan is benut bij het opstellen van het Ontwerp-Rijksinpassingsplan Afsluitdijk en wordt om die reden ter informatie ter inzage gelegd.

Het MER, de Passende Beoordeling, de vergunning en ontheffing van Economische Zaken en het masterplan Beeldkwaliteit worden samen met het Ontwerp-Rijksinpassingsplan ter inzage gelegd.

Wilt u reageren?

Het Ontwerp-Rijksinpassingsplan met daarbij behorende stukken kunt u downloaden vanaf donderdag 14 mei via http://www.platformparticipatie.nl/projecten/alle-projecten/projectenlijst/afsluitdijk/index.aspx

Daarnaast vindt u de stukken op deze website onder ‘documenten’. Ook kunt u de documenten van 14 mei tot en met 24 juni 2015 tijdens kantooruren inzien op de volgende locaties:

  • Ministerie van Infrastructuur en Milieu, Plesmanweg 1-6 Den Haag
  • Rijkswaterstaat Midden Nederland, Zuiderwagenplein 2 Lelystad
  • Provinciehuis Noord-Holland, Kleine Houtweg 18 Haarlem
  • Provinciehuis Fryslân, Tweebaksmarkt 52 Leeuwarden
  • Gemeentehuis Súdwest Fryslân, Marktstraat 15 Sneek
  • Gemeentehuis Súdwest Fryslân, Kerkstraat 1 Bolsward
  • Gemeentehuis Hollands Kroon, De Verwachting 1 Anna Paulowna
  • Gemeentehuis Harlingen, Noorderhaven 86 Harlingen

Meer weten?

Op deze website vindt u meer informatie over de Afsluitdijk. Daarnaast kunt u de informatielijn bellen via 0800 8002 (gratis). Voor vragen over de procedure kunt u terecht bij de Directie Participatie van het ministerie van Infrastructuur en milieu, telefoon 070 456 89 99.

Inloopavonden

Rijkswaterstaat organiseert twee informatiebijeenkomsten in de periode dat het ontwerp Rijksinpassingsplan en de onderliggende stukken ter visie liggen. U bent van harte welkom op:

  • Dinsdag 26 mei 2015 in Hotel Wieringermeer, Terpstraat 49, Wieringerwerf
  • Woensdag 27 mei 2015 bij het Informatiecentrum Afsluitdijk, Sluisweg 1a, Kornwerderzand.

Tussen 19.00 uur en 21.00 uur kunt u vrij inlopen. Medewerkers van Rijkswaterstaat staan u te woord om uw vragen te beantwoorden. Om 20.00 uur is er een korte plenaire presentatie. Vertegenwoordigers van de regio zijn aanwezig om de regionale plannen toe te lichten.

Icoon en internationaal visitekaartje Nederlandse waterbouwkunde

De Afsluitdijk ondergaat de komende jaren een metamorfose. Om ons land ook in de toekomst te beschermen tegen overstromingen, moet de dijk worden versterkt. Er komen nieuwe keersluizen en pompen om meer water te kunnen afvoeren, waardoor het grootste gemaal van Europa ontstaat. Kunstenaar/innovator Daan Roosegaarde is daarnaast gevraagd een ontwerp te maken dat bijdraagt aan de waarde van de dijk als icoon en internationaal visitekaartje voor de Nederlandse waterbouwkunde, innovatie en Dutch Design.

Duurzame energie

Dat heeft minister Schultz van Haegen van Infrastructuur en Milieu vandaag bekendgemaakt. “De Afsluitdijk is na meer dan 80 jaar toe aan een grondige opknapbeurt. De dijk kan een voorbeeldfunctie krijgen als slimme dijk die niet alleen beschermt tegen hoogwater, maar waarmee je ook energie kunt winnen, de regionale economie, recreatie en toerisme stimuleert en de natuur een impuls krijgt. Daarmee geven we ook internationaal een mooi visitekaartje af.” Het ministerie trekt voor het project ruim 800 miljoen euro uit. Rijk en regio trekken samen op en investeren gezamenlijk in projecten op het gebied van duurzame energie, natuur, regionale economie, recreatie en toerisme.

Hoogwater

Al meer dan 80 jaar beschermt de Afsluitdijk een groot deel van Nederland tegen overstromingen vanuit de zee. Bij de laatste toetsing bleek de dijk niet te voldoen aan de normen voor waterveiligheid. Rijkswaterstaat zal de dijk daarom over de hele lengte van 32 km versterken. Daarnaast worden de sluizen aangepakt. Bij Den Oever en Kornwerderzand komen nieuwe keersluizen en in de spuisluis bij Den Oever worden grote pompen geplaatst. Overtollig water uit het IJsselmeer kan met de bestaande sluizen alleen bij een laag waterpeil in de Waddenzee worden geloosd. Na het plaatsen van de pompen kan overtollig water uit het IJsselmeer ook bij hoogwater worden afgevoerd. De pompen zullen het grootste gemaal van Europa vormen, met een pompcapaciteit van 10 Olympische zwembaden per minuut.

Renovatie

De Afsluitdijk is meer dan een beschermwal tegen het water. De dijk grenst aan de natuurgebieden IJsselmeer en Waddenzee, heeft cultuurhistorische en toeristische waarde en is een icoon voor de Nederlandse waterbouw. Bij het maken van de plannen voor de renovatie is rekening gehouden met het behoud van deze waarden. In het Masterplan beeldkwaliteit Afsluitdijk is uitgewerkt hoe deze waarden verder worden versterkt. Om de beleving van de dijk te vergroten is kunstenaar/innovator Daan Roosegaarde gevraagd een ontwerp te maken. Het ontwerp zal bijdragen aan de waarde van de dijk als icoon en internationaal visitekaartje.

Ter inzage

Het Ontwerp-Rijksinpassingsplan Afsluitdijk ligt vanaf 14 mei gedurende 6 weken ter inzage. Tijdens deze termijn kan een ieder een zienswijze indienen via www.platformparticipatie.nl
Meer informatie over de projecten en de samenwerking tussen Rijk en regio is te vinden op deze website.

Expedia Pioneer wandelt over de Afsluitdijk

“Over De Afsluitdijk wandelen, dat lijkt me nou echt zoiets wat je gewoon een keer gedaan moet hebben”. Reisblogger Daisy Scholte is Expedia Pioneer voor Nederland. Vanaf september 2014 maakt Daisy een ontdekkingsreis van een jaar door Nederland. Een van de plekken waar Daisy de afgelopen tijd is geweest, is de Afsluitdijk. De verbaasde gezichten van passagiers die ineens zien dat er twee voetgangers halverwege de Afsluitdijk lopen, zijn hilarisch. Maar bovenal is het gevoel, nadat je één van ‘s wereld meest ingenieuze dijken hebt overwonnen, fenomenaal.

Handboek

Ben je benieuwd naar het verhaal van Daisy met bijbehorend handboek voor als je dit zelf ook zou willen ondernemen, kijk dan op haar reisblog. Hoe het is om de Afsluitdijk te lopen is niet alleen te lezen maar ook te zien in dit filmpje: 

 

Vervolgbijeenkomst hinder schutsluis Den Oever

De Afsluitdijk gaat versterkt worden. Onderdeel daarvan is dat er een hoogwaterkering vóór de bestaande sluis in de voorhaven zal worden gebouwd. Rijkswaterstaat bereidt daarvoor een besluit voor. Ook wordt de procedure voor het selecteren van een aannemer die het werk gaat uitvoeren voorbereid.

Onderzoek

De werkzaamheden aan de Afsluitdijk vinden naar verwachting plaats tussen 2017 en 2021. Deze werkzaamheden zullen leiden tot hinder voor het scheepvaartverkeer. Op 12 december jl. vond de eerste bijeenkomst rondom hinder schutsluis Den Oever plaats. De documentatie van deze bijeenkomst vindt u hier. Sinds 12 december heeft Rijkswaterstaat onderzoek uitgevoerd naar onder andere het beperken van volledige stremming van de schutsluis in Den Oever. Hierbij informeren wij u, vooruitlopend op de volgende bijeenkomst, over de uitkomsten van dit onderzoek. Volledige stremming kan worden beperkt tot maximaal drie maanden. Deze stremming mag alleen plaatsvinden in de periode tussen eind september en 1 april van het daarop volgende jaar.

De volgende bijeenkomst vindt plaats op vrijdagavond 6 maart. Tijdens deze vervolgbijeenkomst vertelt Rijkswaterstaat u wat de resultaten zijn van de ingebrachte aandachtspunten.

Meer informatie

U kunt ons bereiken voor vragen en informatie via het e-mailadres afsluitdijk@rws.nl
Mocht u geïnteresseerd zijn en geen uitnodiging hebben ontvangen, dan kunt u ons bereiken via het eerdergenoemde e-mailadres.

Verkeershinder Afsluitdijk tussen 2017 en 2021

Grootschalige maatregelen aan de Afsluitdijk gaan gepaard met hinder voor het wegverkeer en scheepvaartverkeer. Rijkswaterstaat bereidt besluitvorming voor over werkzaamheden die naar verwachting plaats zullen vinden in de periode 2017-2021. Deze werkzaamheden zijn nodig om de Afsluitdijk ook in de toekomst veilig te maken en de afvoercapaciteit van water van het IJsselmeer naar de Waddenzee te vergroten.

Rijkswaterstaat streeft naar zo min mogelijk hinder als gevolg van werkzaamheden en zoekt samen met betrokkenen naar mogelijkheden om de gevolgen van hinder te verzachten. De (vaar)weggebruiker wordt tijdig geïnformeerd over afsluitingen en omleidingsroutes. Welke afsluitingen, stremmingen of andere belemmeringen uiteindelijk nodig zijn hangt af van het ontwerp en de uitvoeringswijze van de opdrachtnemer die het werk vanaf 2017 zal gaan realiseren. Welke opdrachtnemer dat wordt is nu nog niet bekend.

Het is mogelijk dat op delen van de Afsluitdijk het verkeer over één rijbaan zal worden geleid, waarbij fietsverkeer altijd de dijk kan blijven oversteken. Er kunnen daarnaast voor het wegverkeer maximaal 10 weekendafsluitingen noodzakelijk zijn. Voor nood- en hulpdiensten en Openbaar Vervoer blijft doorgang altijd gewaarborgd.

De scheepvaart kan volledig zijn gestremd voor maximaal 3 maanden bij Den Oever en maximaal 1 maand bij Kornwerderzand. Dit gebeurt in de wintermaanden omdat in de zomer de sluizen het drukst bevaren worden.

Lees meer over de versterking van de Afsluitdijk.

Daan Roosegaarde maakt ontwerp voor Afsluitdijk

In opdracht van de minister van Infrastructuur en Milieu, Melanie Schultz van Haegen, zal ontwerper Daan Roosegaarde een uniek ontwerp maken genaamd ‘Icoon Afsluitdijk’. Het project moet een nieuwe ervaring geven aan de 32 kilometer lange, iconische dijk die de komende jaren wordt versterkt. Roosegaarde: “Doel is niet om nog meer objecten toe te voegen, maar een subtiele tweede laag aan te brengen van licht en interactie; een unieke koppeling te maken tussen mens en landschap als internationaal icoon.”

Daan Roosegaarde heeft eind september 2014 in de Bestuurlijke Stuurgroep Afsluitdijk een visie op de Afsluitdijk gepresenteerd. Deze visie is positief ontvangen door de Stuurgroep. In vervolg hierop is opdracht gegeven aan Studio Roosegaarde, voor het ontwikkelen van een uniek ontwerp genaamd “Icoon Afsluitdijk”.

Icoon voor Waterbouw, Innovatie en Duurzaamheid

De Afsluitdijk is een icoon van de Nederlandse waterbouwkunde. De komende jaren wordt de dijk versterkt, het Rijk en de regio zorgen samen voor een veilige en duurzame dijk. De Afsluitdijk dient daarbij als kraamkamer voor innovatieve maatregelen. Daarnaast zal duurzame energie worden gewonnen uit zonne-energie, getijdenenergie en energie uit het verschil tussen zoet en zout water. De Afsluitdijk vormt daarmee een icoon voor Waterbouw, Innovatie én Duurzaamheid. Een visitekaartje dat mondiaal kan worden ingezet om te laten zien op welke manier in Nederland wordt gewerkt aan toekomstbestendige oplossingen. Deze icoonwaarde wordt benadrukt door het ontwerp van de Nederlandse innovator Daan Roosegaarde.

Versterken Icoonwaarde

In het ontwerp “Icoon Afsluitdijk” zullen elementen, geïnspireerd op de “Smart Highway”, maar ook nieuwe concepten aan bod komen. De komende maanden zal Roosegaarde en zijn team van ontwerpers verdere invulling aan het project geven. In 2015 volgt een uitgebreide presentatie aan het Rijk en de betrokken provincies en gemeenten. Bij een positief besluit over deze plannen zal in 2016, 100 jaar na de Zuiderzeevloed, worden gestart met de realisatie van het ontwerp “Icoon Afsluitdijk”. Jaarlijks komen nu zo’n 250.00 bezoekers uit binnen- en buitenland naar dit bouwwerk kijken. De verwachting is dat de bezoekersaantallen significant zullen toenemen met het toevoegen van het ontwerp van Daan Roosegaarde.

Project Afsluitdijk

De Afsluitdijk beschermt sinds 1932 grote delen van Nederland tegen overstroming vanuit zee. Maar het klimaat verandert en we stellen hogere eisen aan onze veiligheid. Daarom wordt de dijk geschikt gemaakt voor de toekomst. De dijk wordt sterker gemaakt zodat hij bestand is tegen overslaande golven. Om meer IJsselmeerwater te kunnen afvoeren, komen er pompen bij Den Oever. In 2017 wordt gestart met de uitvoering. Rijkswaterstaat en regionale partners trekken samen op bij de uitwerking van ambities voor duurzaamheid, natuur en recreatie. Het ontwerp van Roosegaarde zal hierop aansluiten.

Rijkswaterstaat en innovatie

Rijkswaterstaat is als beheerder van de Afsluitdijk opdrachtgever van de ontwerpopdracht. Rijkswaterstaat investeert in innovaties. Oplossingen moeten niet alleen duurzaam en betaalbaar zijn, maar ook toekomstvast. Onze wegen, bruggen dijken en stormvloedkeringen moeten immers functioneren in de wereld van morgen. Daarom investeren we nu al in duurzame innovaties die nodig zijn om Nederland in de toekomst veilig, bereikbaar en leefbaar te houden.

Daan Roosegaarde

Kunstenaar en innovator Daan Roosegaarde (1979) staat internationaal bekend om zijn sociale ontwerpen. Interactie, technologische innovatie en schoonheid staan centraal in wat hij omschrijft als “techno-poëzie”. Daan Roosegaarde is onderscheiden als ‘Talent van het Jaar’ door Kunstweek, en staat in de top 5 van meest duurzame Nederlandse leiders.

Bijeenkomst hinder schutsluis Den Oever

De Afsluitdijk gaat versterkt worden. Onderdeel daarvan is dat er een hoogwaterkering vóór de bestaande sluis in de voorhaven zal worden gebouwd. Rijkswaterstaat bereidt daarvoor een besluit voor. Ook wordt de procedure voor het selecteren van een aannemer die het werk gaat uitvoeren voorbereid. 

De werkzaamheden aan de Afsluitdijk vinden naar verwachting plaats tussen 2017 en 2021. Deze werkzaamheden zullen leiden tot hinder voor het scheepvaartverkeer. Een volledige stremming van maximaal 7 maanden van de sluis bij Den Oever is waarschijnlijk onvermijdelijk. De uiteindelijke bouwplanning is afhankelijk van de nog te selecteren aannemer.

Meedenkbijeenkomst

Rijkswaterstaat streeft naar zo min mogelijk hinder en vindt het belangrijk om direct belanghebbenden goed te informeren en te betrekken. Daarom organiseert Rijkswaterstaat op vrijdag 12 december voor een geselecteerde groep belanghebbenden een bijeenkomst in Wieringerwerf. We willen hier toetsen hoe de omgeving aankijkt tegen de geplande werkzaamheden. Tijdens deze bijeenkomst vertelt Rijkswaterstaat meer over de aanleiding van de werkzaamheden bij de Stevinsluizen, wat dat betekent aan maximale hinder voor de scheepvaart en wat Rijkswaterstaat doet en kan doen om de hinder te beperken.

Meer informatie

U kunt ons bereiken voor vragen en informatie via het e-mailadres afsluitdijk@rws.nl. Mocht u geïnteresseerd zijn en geen uitnodiging hebben ontvangen, dan kunt u ons bereiken via het eerdergenoemde e-mailadres.

Eerste najaarsmeting visvriendelijk sluisbeheer

Eind september is adviesbureau ATKB in opdracht van Rijkwaterstaat gestart met de najaarsproeven visvriendelijk sluisbeheer. Bij visvriendelijk sluisbeheer worden de spuisluizen eerder open gezet zodat de vis die aan de Waddenzeezijde ligt te wachten naar binnen kan. Ook worden de schutsluizen ’s avonds en ’s nachts ingezet om vis te schutten.

In 2014 wordt gemonitord hoeveel vis en welke soorten gebruik maken van deze kansen om het IJsselmeer op te trekken. Er is dit keer ook gevist met een atoomkuil, een net dat de hele spuikoker omvat, dit net zat zo vol met vis dat het niet gelicht kon worden!

Jouke Kampen van ATKB:

“De atoomkuil die in de spuikoker was geplaatst zat zo vol met vis dat deze door het grote gewicht helaas niet boven te krijgen was. In het net was voornamelijk jonge haring aanwezig, daarnaast ook wat spiering en bot. Omdat het net niet gelicht kon worden moest helaas besloten worden de eindknoop eraf te halen en de vangst te laten lopen. De totale inhoud moet zeker enkele honderden kilo’s zijn geweest, mogelijk meer dan een ton.”

Dit is een mooie oogst en laat zien dat visvriendelijk sluisbeheer ook in het najaar werkt. Om de Afsluitdijk open te zetten voor vis legt Rijkswaterstaat ook een vispassage in Den Oever, de bouw hiervan is op dit moment in volle gang (zie foto). Bij Kornwerderzand zijn de plannen voor aanleg van een Vismigratierivier door De Nieuwe Afsluitdijk inmiddels vergevorderd. De combinatie van deze drie projecten zorgt voor een goede verbinding voor vis tussen Waddenzee en IJsselmeer. Over deze projecten kunt u meer lezen op deze website.

Internationale aandacht voor de Afsluitdijk

Regelmatig is er internationale aandacht voor de Afsluitdijk. De dijk wordt gezien als waterbouwkundig icoon en wordt daarom vaak bezocht door buitenlandse toeristen.

Het project heeft al meerdere keren gezelschappen uit (verre) landen als Indonesië, Vietnam, Israël en Panama mogen ontvangen. Zij vinden het heel bijzonder dat de aanleg van de dam ervoor zorgde dat zout en zoet water werd gescheiden, nieuw land werd gecreëerd en dat dit ons nu beschermt tegen overstromingen. Men vindt de 33 kilometer lange verbinding tussen Noord-Holland en Friesland ‘amazing’. Het uitzicht met aan de ene kant een ‘fresh water lake’ en aan de andere kant de zee vinden ze geweldig.

In het voorjaar van 2014 kreeg het project Afsluitdijk bezoek van het Braziliaanse televisie programma Globo Repórter. Deze filmploeg heeft een documentaire gemaakt over Nederland. De documentaire gaat over typisch Nederlandse zaken, waaronder dus de Afsluitdijk maar ook over de molens, wadlopen, de zeehondencrèche en nog meer. Ze hebben er voor gekozen om ons land te verkennen op een typisch Hollandse manier, namelijk per fiets in zo’n 18 dagen. Het programma is wekelijks te zien op het hoofdkanaal van Brazilië. Het programma richt zich op onderwerpen die te maken hebben met natuur, mooie en ongewone landschappen, toerisme, historie en de lokale cultuur van Brazilië en andere landen van over de hele wereld.

Op 1 mei j.l. is de filmploeg afgereisd naar de Afsluitdijk om opnames te maken. Om de Afsluitdijk echt te ervaren is de verslaggeefster de hele dijk afgefietst. Bij het voormalig informatiecentrum “Op de Dijk” is projectmanager Joost van de Beek van Rijkswaterstaat kort geïnterviewd. Joost van de Beek heeft daarin uitleg gegeven over de constructie van de dijk, het zoete water van het IJsselmeer, de zoute instroom vanuit de Noordzee, de uitdagingen van dit grote project en hoe deze lange dijk een nieuwe provincie mogelijk maakte.

Het onderdeel over de Afsluitdijk uit de documentaire is hier te bekijken. Er is helaas geen ondertiteling maar je kunt de video kijken voor de sfeerbeelden. Wat hebben de Brazilianen nu gezien van de Afsluitdijk?

Cultuurhistorie belang bij Deltaprogramma 2015

Erfgoedvereniging Bond Heemschut is zich bewust van de wateropgave in het Nationale Deltaprogramma 2015 om in het jaar 2100 nog beschermd te zijn tegen het water, terwijl ook onze zoetwatervoorziening veilig gesteld moet worden. Ze staat achter het concept van de meerlaagsveiligheid om dit doel te bereiken. Op de korte termijn dienen daartoe maatregelen op het gebied van waterveiligheid, zoetwaterbeschikbaarheid, waterkwaliteit en klimaatbestendige steden te worden genomen.

Geen duidelijke borging
Heemschut pleit er bij de Deltacommissaris en bij het Kabinet voor om naast deze primaire wateropgave ook de bescherming van cultureel erfgoed als ruimtelijke opgave te zien en deze integraal mee te nemen bij de uitvoering van de maatregelen. Nu is de borging van het cultureel erfgoed in de beleidskaders en in de voorkeursstrategieën te vrijblijvend. Soms is het cultuurhistorische belang een doelstelling van een programma, andere keren wordt het genoemd in het afwegingskader. Wat onder cultureel erfgoed valt is niet altijd duidelijk en kennisontwikkeling over de plek en de geschiedenis ervan ontbreekt. Een uitzondering vormt de planontwikkeling van het programma Toekomst Afsluitdijk. Meer centrale regie en sturing op ruimtelijke kwaliteit (inclusief cultureel erfgoed) is gewenst.

Neem cultuurhistorische waarden vooraf mee in planontwikkeling
De noodzakelijke en gewenste ruimtelijke ingrepen uit het Deltaprogramma zullen Nederland veranderen. Om maatschappelijk draagvlak te krijgen voor deze veranderingen is het van belang rekening te houden met de geschiedenis, en deze historie blijvend te laten zien in het landschap, aldus Heemschut. De ruimtelijke kwaliteit en identiteit van ons landschap wordt in hoge mate bepaald door hun nog steeds afleesbare ontstaansgeschiedenis. Het is dus van belang om cultuurhistorische waarden in aanvang te inventariseren en mee te nemen bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen en zo veel mogelijk als inspiratiebron te gebruiken. Dit is een ontwerp-opgave.

Hier is een belangrijke rol weggelegd voor ruimtelijke kwaliteitsteams.

Bron: De Erfgoedstem

Vernieuwen met oog voor cultuurhistorie

De komende jaren wordt de Afsluitdijk door Rijkswaterstaat vernieuwd. Respect voor de cultuurhistorie is daarin een belangrijk uitgangspunt. Nieuwe onderdelen worden zoveel mogelijk geïntegreerd met al bestaande voorzieningen. Het unieke karakter van de lange rechte dijk door het IJsselmeer zal niet verloren gaan.

Erfgoed en ruimte

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) werkt sinds 2012 vanuit de ‘Visie Erfgoed en Ruimte, Kiezen voor Karakter’ aan het verbinden van ruimtelijke veranderingen aan de identiteit van gebieden. Wie naar de ontwikkelingsgeschiedenis van Nederland kijkt, ziet op hoofdlijnen een land ontstaan uit water, een land verdeeld in bedachte kavels en structuren, een land waar compacte steden het stedelijke leven kleuren, maar ook een land waar altijd ruimte was voor andersdenkenden. Die kenmerken vormden Nederland niet alleen in het verleden, maar kunnen ook een inspiratiebron vormen voor actuele ruimtelijke opgaven, zoals het bieden van veiligheid tegen het wassende water en het in goede banen leiden van demografische groei en krimp in stad en platteland. Vanuit de Visie Erfgoed en Ruimte’ wil de RCE met kennis, menskracht en middelen samenwerken met andere partijen aan deze thema’s. ROmagazine doet er dit jaar verslag van.

Een hoogtepunt in de waterstaatkundige geschiedenis van Nederland. Zo kun je de Afsluitdijk zonder overdrijven wel noemen. In 1932 kwam een einde aan de voortdurende dreiging van een watersnood vanuit de Zuiderzee. Met de aanleg van de dertig kilometer lange dijk werd de afstand tussen Noord-Holland en Friesland bovendien veel kleiner en kreeg het nieuwe IJsselmeer een belangrijke functie als zoetwaterbuffer van Nederland. In 2006 bleek de dijk na 74 jaar trouwe functie niet meer aan de wettelijke overstromingsnormen te voldoen. De waterkering moest worden vernieuwd. Aanvankelijk was het kabinet van plan om de dijkversterking te combineren met innovatieve projecten rond duurzame energiewinning, natuurontwikkeling en recreatie. Acht marktconsortia leverden ambitieuze plannen in waarvan er vier uitgewerkt mochten worden. Toen eind 2010 het kabinet een besluit moest nemen, bleek de hoge ambitie door de crisis toch niet haalbaar. De vernieuwing werd teruggebracht tot twee essentiële opgaven: versterking van de bestaande dijk en de sluiscomplexen en het vergroten van de spuicapaciteit door de inbouw van pompen. De regionale overheden werken nog wel aan een aantal bescheiden projecten op het gebied van natuur, recreatie en energie.

Rijksmonument

Van begin af aan hebben in de vernieuwingsplannen Rijkswaterstaat (RWS) en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) intensief samengewerkt. ‘Voor ons was het volstrekt natuurlijk om de RCE bij dit project te betrekken. We hadden al ervaring met elkaar opgedaan in de omgang met scheepswrakken. Cultuurhistorie behoort nu eenmaal niet tot onze kernexpertise’, aldus RWS-omgevingsmanager Lukas Meursing. Aan het begin van het proces diende bovendien een aantal civieltechnische liefhebbers, verenigd in de stichting Afsluitdijk, een aanvraag in om van de Afsluitdijk een rijksmonument te maken. ‘Op zo’n moment is de kennis en inbreng van een RCE erg waardevol. De dijk is voor ons een icoon waar je zorgvuldig mee om moet gaan. Maar we zagen het niet zitten om met handen en voeten gebonden te zijn aan de bestaande situatie. Het was voor ons eerder de vraag hoe we met respect voor de cultuurhistorische waarden de Afsluitdijk ook in de toekomst een belangrijke rol konden geven in onze waterveiligheidsstrategie.’

Karakter

Op het moment dat de Stichting Afsluitdijk haar aanvraag indiende, had de RCE al een brochure gemaakt over de belangrijkste cultuurhistorische waarden van de waterkering. ‘We wilden graag aan het begin van de planvorming aan iedereen duidelijk maken waarom de dijk zo waardevol is. Als je daar pas in de vergunningsfase mee komt, word je in de rol van vertrager geduwd. Terwijl wij ontwikkelingen niet bij voorbaat willen frustreren’, vertelt senior adviseur architectuurhistorie Jacqueline von Santen van de RCE. Ze is blij dat in 2011 in de Rijksstructuurvisie Toekomst Afsluitdijk uiteindelijk is vastgelegd dat nieuwe functies op of aan de dijk zoveel mogelijk op de voormalige werkeilanden geconcentreerd moeten worden. Het karakter van de lange rechte lijn door een eindeloze watermassa blijft daardoor overeind.

Bron: RO Magazine