Month: mei 2014

Wereldvismigratiedag groot succes

Zaterdag 24 mei kwamen bijna duizend bezoekers af op de eerste Wereldvismigratiedag in Kornwerderzand. Rijkswaterstaat en De Nieuwe Afsluitdijk kijken daarmee terug op een geslaagde dag. Op meer dan 250 locaties in de hele wereld, van Nieuw-Zeeland tot aan Hawaï, werd aandacht gevraagd voor vismigratie. Bij Kornwerderzand gebeurt veel om de omstandigheden voor trekvis te verbeteren. Tijdens een leuk dagje uit leerden bezoekers over trekvissen en de problemen die zij nu hebben bij de Afsluitdijk.

De Afsluitdijk gaat open voor vis

Kornwerderzand stond helemaal in het teken van vismigratie. Bezoekers leerden spelenderwijs waarom de Afsluitdijk open moet voor vis. Vol enthousiasme gingen kinderen en hun ouders aan de slag met de verschillende activiteiten. Zo konden ze bijvoorbeeld een Vismigratierivier ontwerpen en het mooiste visje van de zee tekenen. Tijdens een boottocht konden bezoekers vanaf het IJsselmeer de spuisluizen, en de locaties voor het zoutwaterafvoersysteem en de Vismigratierivier bekijken.

De dag leidde tot enthousiaste reacties van bezoekers “Wat goed dat jullie dit doen, vooral zoveel activiteiten voor de kinderen, dat is belangrijk!”, en “Geen idee wat jullie hier allemaal doen, ik ga het vandaag ontdekken.” Ook internationale bezoekers uit Engeland, Denemarken, Finland, Duitsland en Oekraïne kwamen af op de activiteiten in Kornwerderzand.

Opening

Het officiële startschot werd gegeven vanaf een vissersboot. Natuurgedeputeerde Johannes Kramer van de provincie Fryslân haalde samen met wethouder Gea Akkerman van de gemeente Súdwest-Fryslân en Ype Heijsman, directeur Netwerkmanagement van Rijkswaterstaat een fuik met vis uit het water. Hiermee ging de Wereldvismigratiedag officieel van start.

Vismigratie bij Kornwerderzand

De Afsluitdijk vormt een grote belemmering voor vissen. Trekvissen kunnen niet van zout- naar zoetwater zwemmen. Dit hebben ze nodig om op te groeien of om zich voort te planten. Het gevolg is dat de visstand achteruitgaat en sommige soorten met uitsterven worden bedreigd. De Wereldvismigratiedag vraagt aandacht voor dit probleem, en kijkt daarbij ook naar oplossingen. Rijkswaterstaat werkt nu al met visvriendelijk sluisbeheer op de Afsluitdijk. Ook bouwt zij zoutwater-afvoersystemen zodat vissen beter via de huidige sluizencomplexen door de Afsluitdijk kunnen komen. Onder regie van het programmabureau De Nieuwe Afsluitdijk zijn de plannen voor een speciale Vismigratierivier al ver gevorderd. Zo moet de visstand in het IJsselmeer en de Waddenzee weer verbeteren.

Impressie

Hieronder een foto-impressie van de Wereldvismigratiedag bij Kornwerderzand.

Fryslân timmert letterlijk aan de goede weg

De ambities voor de Afsluitdijk bevinden nu zich nog in planfase. Maar in de provincie Fryslân zijn al diverse andere infraprojecten volop in uitvoering om de infrastructuur te verbeteren en het gebied met een ‘plus’ achter te laten. In de Infra-info krant van de provincie Fryslân van mei 2014 vertelt gedeputeerde Sietske Poepjes over de stand van zaken. Ook De Nieuwe Afsluitdijk komt aan bod. In de digitale versie staat een uitgebreid artikel over het belang van het verruimen van de sluis bij Kornwerderzand.

Project geeft provinciale economie forse impuls

In het artikel legt projectleider Wim Boogholt, provincie Fryslân, uit waarom hij gelooft in in het initiatief om de sluis bij Kornwerderzand te verruimen. “Het is een welkome economische impuls voor met name de jacht- en scheepsbouwsector.” Lees het volledige artikel terug in de mei-editie (p.50-54) van de Infra-info krant via de website www.frieseinfrainfo.nl.

Meer dan werken aan infrastructuur

Met artikelen als ‘Ecologische (meer)waarde bij infraprojecten’ en ‘Grip op Grond’ laat de provincie Fryslân zien dat de infrawerken ‘meer’ zijn dan werk aan de weg, de waterweg of het spoor. Daarnaast komen in de artikelen de speerpunten ‘duurzaamheid’, ‘onderwijs’ en ‘social return’ aan bod.

Infra-info krant

De Infra-infokrant is een uitgave van de provincie Fryslân en is primair bedoeld voor de leden van Provinciale Staten. Op eigen verzoek worden ze in de krant op een eenvoudige wijze geïnformeerd over de voortgang van de grotere en kleinere infrastructurele werken.

De eerste Infra-info krant verscheen oktober 2013. Na een periode van ontwikkeling is de krant nu ook digitaal te bewonderen. Hierin zijn vele extra’s aangeboden zoals uitgebreidere interviews en filmpjes. Bekijk de digitale Infra-info krant op de website www.frieseinfrainfo.nl. Wilt u een melding ontvangen wanneer er een nieuwe Infra-info krant verschijnt? (3x per jaar). Meld u dan hier aan.

Vissen zwemmen makkelijker door

Elke keer als het eb is, wordt er water gespuid van het IJsselmeer naar de Waddenzee. Daarbij treden forse stroomsnelheden op in de spuisluizen. Vissen die van de Waddenzee naar het IJsselmeer willen, kunnen daar niet of moeilijk tegenin zwemmen. Rijkswaterstaat past daarom visvriendelijk spuien toe om het voor vissen makkelijker te maken het IJsselmeer op te zwemmen.

Door het visvriendelijke spuibeheer, dat Rijkswaterstaat al jarenlang toepast, kunnen sterke vissen, zoals zalm en zeeforel, op hun plaats van bestemming komen. Bauke de Witte van Rijkswaterstaat Midden-Nederland: ‘De Stevin- en Lorentzsluizen bestaan uit verschillende groepen spuikokers met schuiven. Onze sluismeester zet de schuiven open als het water in de Waddenzee 10 centimeter lager is dan in het IJsselmeer.’

‘Daarmee komt een flinke stroming op gang. Door de buitenste schuiven van iedere groep van 5 kokers op een kier te zetten vermindert de stroomsnelheid in die kokers. De sluismeester heeft een aparte knop waarmee hij die buitenste schuiven kan bedienen. Hierop is een vis afgebeeld. Zo kunnen sterke vissen toch van de Waddenzee naar het IJsselmeer zwemmen.’

Alleen sterke zwemmers

Het visvriendelijke spuien kan meestal worden toegepast. Alleen in tijden van droogte en extreem natte omstandigheden moet Rijkswaterstaat alle schuiven en kokers maximaal dicht houden of juist open zetten. Het visvriendelijke spuibeheer is echter alleen geschikt voor sterke zwemmers. Voor kleine vissen en zwakke zwemmers blijft de stroomsnelheid te sterk.

Nieuwe maatregelen

Rijkswaterstaat gaat daarom de komende 2,5 jaar meer maatregelen nemen. ‘Bij de Stevinsluizen in Den Oever komt een vispassage. Ook wordt hier en in Kornwerderzand, in samenhang daarmee, visvriendelijk sluisbeheer verder verbeterd door inzet van technieken die het zoute water afvoeren. Het aanleggen van een vispassage bij Kornwerderzand is uitgesteld omdat De Nieuwe Afsluitdijk werkt aan het plan voor de aanleg van een Vismigratierivier.

‘Vismigratierivier gaat werken’

Internationale experts: ‘Vismigratierivier gaat werken’

De Vismigratierivier door de Afsluitdijk gaat werken voor een grote groep trekvissen; De beste locatie voor deze innovatieve vispassage lijkt vooralsnog de westkant van de Lorentzsluizen op de Afsluitdijk; En er zouden meerdere ingangen moeten zijn voor vissen.

Dat zijn de belangrijkste conclusies na een twee dagen durende expertmeeting over de plannen rondom de Vismigratierivier. De expertmeeting werd gehouden in Leeuwarden en op locatie bij Kornwerderzand. Zeventien deskundigen uit binnen- en buitenland bogen zich over de plannen en wisselden vervolgens inzichten uit over het optimaliseren van de werking van de Vismigratierivier.

Internationale experts

,,Iedereen was het er over eens dat de Vismigratierivier gaat werken en een interessant innovatief project is. Niet alleen voor sterke zwemmers zoals de zalm, maar ook voor zwakkere zwemmers zoals de driedoornige stekelbaars, glasaal en botlarven”, vertelt Herman Wanningen van de organisatie. ,, Zo’n bevestiging van visexperts zoals professor Cristos Katopodis uit Canada en Doctor Paul Kemp uit Engeland is natuurlijk erg prettig.” De experts gaven ook aan dat een dergelijk project wereldwijd nog niet bestaat. Dit geeft het bijzondere karakter van het project aan en dat nauwkeurige uitwerking noodzakelijk is.

Het samenzijn van de verschillende vismigratie-experts in Friesland zorgde ook voor nieuwe inzichten. Zo is het verstandig om niet één, maar meerdere ingangen te plaatsen. Op die manier kun je de verschillende soorten vis beter sturen om de Vismigratierivier op te zwemmen. De vissen kunnen dan snel de overgang van Waddenzee naar het IJsselmeer maken waardoor er geen vertraging optreedt en er minder kans op predatie is van bijvoorbeeld aalscholvers.

Discussie over de juiste locatie voor een Vismigratierivier. FOTO: Roef Mulder
Foto: Roef Mulder, Programma naar een Rijke Waddenzee

Beste voor de vissen

,,Het was een erg interessante werksessie”, concludeert Wanningen. ,,Het maakt je veel scherper op de keuzes die je maakt. Een belangrijke tip die we hebben meegekregen was bijvoorbeeld dat we gedurende het hele traject moeten blijven monitoren en flexibel moeten blijven omgaan met de detailinrichting, ook in de toekomst. Zo kunnen we uiteindelijk het beste resultaat krijgen voor de trekvissen.”

Organisaties

In opdracht van De Nieuwe Afsluitdijk trekt het Programma naar de Rijke Waddenzee (PRW) de plannen rondom de Vismigratierivier door de Afsluitdijk. Dit doet PRW door kennis en geld beschikbaar te stellen en door het inzetten van de expertise van de Dienst Landelijk Gebied (DLG).

Uitvoering Waddenpoort Den Oever steeds concreter

De uitvoering van Waddenpoort Den Oever wordt steeds concreter en ook zichtbaarder. Zo wordt op dit moment het terrein aan de Havenweg bouwrijp gemaakt voor het bouwen van de Dekamarkt. De bouw van de supermarkt start omstreeks de zomervakantie.

Binnendorpse ontwikkelingen

Onlangs werd het hoogste punt van de nieuwe brede school in Den Oever gevierd. Naar verwachting wordt het gebouw in juni 2014 opgeleverd. Binnenkort wordt samen met de inwoners van Den Oever nagedacht over het gebied Voorstraat en de pleintjes Voorstraat, Zeestraat en Kapelsteeg.

Ontwikkelingen havens

In afwachting van een subsidietoekenning van de provincie Noord-Holland staan er voor Waddenhaven en Vissershaven ook ontwikkelingen op de rol. De wens is om daar een tweede vingersteiger, walkasten, openbare verlichting, openbaar wifi netwerk en bebording te plaatsen. Ook de herinrichting van de Oostkade hoort daarbij, met onder andere vernieuwde camperplaatsen en een aanpassing van het sanitair gebouw.

Zuiderstrand

Op dit moment voeren het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier(HHNK) en firma Van der Lee de dijkversterking uit aan de omgelegde Stontelerdijk. De werkzaamheden aan het strandje beginnen naar verwachting in oktober met het uitbaggeren van het water rondom het strandje. Daarnaast zal er volgend jaar een nieuw toiletgebouw worden geplaatst. Voor het volledig opknappen van het gebied is subsidie aangevraagd. Provinciale Staten neemt daar eind van dit jaar een besluit over.

Waddenpoort Den Oever_tekening havens

Burgerparticipatie

Bij alle deelprojecten wordt, zoals uitdrukkelijk met de gemeenteraad afgesproken, ingezet op optimale participatie van belanghebbenden. Hiervoor is een kerngroep participatie gevormd met een vaste vertegenwoordiging van inwoners, ondernemers en verenigingen uit Den Oever. Zij worden bij de voorbereiding en uitwerking van verschillende deelprojecten betrokken.

Meedenken?

Wilt u meedenken met één van de deelprojecten van Waddenpoort Den Oever? Neem dan contact op met Jacques de Waal, voorzitter van de kerngroep Participatie Den Oever, via jjmdewaal@hetnet.nl. Of met de gemeente via projecten@hollandskroon.nl.